Kadiu Osman dhe vartësit e tij në Kosovë gjatë viteve 1700-1800

Sipas ligjit osman të kohës, të gjithë qytetarët ishin të barabartë para kanunit. Personi që ndante drejtësinë ishte kadiu. Emërimi i kadinjëve bëhej me dekret sulltanor, ose nga përfaqësuesi kryesor i sulltanit në ejalet, kadiasqeri, me kusht që miratimi i emërimit nga ky i fundit të bëhej nga shejhulislami (dijetari islam). Kadiu, mund të shërbente në një kaza jo më shumë se dy vjet dhe kjo bëhej me qëllim të moskrijimit të miqësive të kadiut me personalitete të fuqishme të qytetit që do të mund të ndikonin në vendimet e këtij të parit. Çështja e kadiut si person që ndante drejtësi në hapësirat shqiptare, në këtë rast edhe në Kosovë, është ndër temat shumë pak të trajtuar në historiografinë tonë. Me qëllim të plotësimit të këtij vakumi kemi synuar që në këtë punim të shkurtër të ofrojmë të dhëna dokumentare osmane mbi veprimtarinë e kadiut, naibit dhe muhzirit në Kosovën e shekullit XVIII, si kuadër kryesor i gjykatës osmane në këtë trevë.