დამოუკიდებლობა, როგორც შიდა აუდიტორების სავალდებულო პრინციპი

ნატალია შალიმოვა ცენტრალური უკრაინის ეროვნული ტექნიკური უნივერსიტეტი კროპივნიცკი, უკრაინა Email: nataliia.shalimova@gmail.com https://orcid.org/0000-0001-7564-4343 გალინა კუზმენკო კიევის ვადიმ გეტმანის ეროვნული ეკონომიკური უნივერსიტეტი კიევი, უკრაინა Email: galina.leda@gmail.com https://orcid.org/0000-0003-2792-1320 მოკლე აღწერა კვლევის მიზანია შიდა აუდიტორების მიერ დამოუკიდებ­ლობის პრინციპის დაცვის მოთხოვნების დადგენა. კვლევის თეორიულ და მეთოდოლოგიურ  საფუძველს წარმოადგენს ზო­გა­დად აუდიტის და კონკრეტულად შიდა აუდიტის სფეროში უცხოელი და ეროვნული მეცნიერების შრომების მეცნიერული და შემოქმედებითი გააზრება. კვლევის საინფორმაციო ბაზას წარმოადგენდა საერთაშორისო პრო­ფე­სიული ასოციაციებისა და ბუღალტერთა და აუდიტორთა ორგანი­ზა­ციების ოფიციალური დოკუმენტები, სტანდარტები და ეთიკის კოდექ­სები. მიზნის მისაღწევად, გამოყენებულია ზოგადი სამეცნიერო მეთოდების (ანალიზი, სინთეზი, ინდუქცია, დედუქცია). დასაბუთებულია შიდა აუდი­ტორთა ეთიკის დეტალური კოდექსისა და შიდა აუდიტის სერვისების სპეციფიკური რეგულაციების შემუშავების აუცილებლობა, რომელიც გააერთიანებს ოფიციალური სტანდარტებისა და კოდექსების მოთხოვ­ნებს და გამოავლენს მკაფიო ზომებს ინტერესთა კონფლიქტისა და სიფრთხილის ზომების შესაფასებლად. განისაზღვრა შესაბამისი სიფრთხილის ზომების შემუშავების ძირი­თადი ეტაპები ისეთ დონეზე, როგორიცაა აუდიტორის დონე, ჩართულო­ბის დონე, ფუნქციონალური დონე და ორგანიზაციული დონე. დადას­ტურდა, რომ აზრისა და ქცევის დამოუკიდებლობა, როგორც გარე და შიდა აუდიტორების დამოუკიდებლობის კომპონენტები, უნდა ჩამოყა­ლიბდეს აუდიტის შესრულების პროცესში ჩართული ყველა მხარის გათვალის­წინებით, სამი მხარის ურთიერთობის შინაარსის გათვალისწი­ნებით. შემოთავაზებული თეორიული მიდგომებისა და პრაქტიკული რეკო­მენ­დაციების პრაქტიკული გამოყენება გააუმჯობესებს შიდა აუდიტორე­ბის მიერ შესრულებული სამუშაოების ხარისხს.