MANZUM BİR KIRK HADİS TERCÜMESİ

Klasik Türk edebiyatının temel kaynaklarından biri de Hz. Muhammed’in sözleridir. Hz. Muhammed’in Müslümanlara rehberlik etmek amacıyla söylediği hikmetli sözleri içeren kırk hadis metinleri, dinî içerikli eserler arasında en çok bilinen ve en fazla rağbet gören örneklerdendir. Hadisler ve onların tercümeleri, klasik edebiyatımızda hem manzum hem de mensur biçimlerde pek çok esere konu olmuş, bu yönüyle kendine özgü bir edebî tür meydana getirmiştir. Bu çalışmanın konusu da manzum olarak kaleme alınmış bir kırk hadis tercümesi hakkındadır. Kırk hadis, hadisleri açıklayan kırk kıta ve beş beyitten oluşan bir hatime bölümünden meydana gelen, “Tercüme-i Hadis-i Erbain” adlı bu eserin aynı kütüphanede iki farklı nüshası bulunmaktadır. İlk nüsha Süleymaniye Kütüphanesi Cahit Öztelli Koleksiyonu’nda 243 numarada kayıtlı olup eser, kütüphane kaydında Sırrî adlı bir şaire ait olarak gösterilmiştir. İkinci nüsha ise yine Süleymaniye Kütüphanesi Yazma Bağışlar Koleksiyonu’nda, 5913-007 numarada “El-Ehâdîsü’l-Erba’ûn” adıyla kayıtlı yazmanın 45 ile 54. yaprakları arasında yer almaktadır. Bu nüsha, başka bir yayında eserin tek nüshası olarak tanıtılmış ve eserin, Şeyh İlâhî’ye ait olduğu belirtilmiştir. Bu çalışmada ise mezkur eserin muhtemel yazarı tartışılıp, içerik, şekil ve nüsha özellikleri değerlendirildikten sonra edisyon-kritikli metnine yer verilmiştir. Çalışma, Türk edebiyatında manzum kırk hadis tercüme geleneğine yeni bir katkı sunmayı amaçlamakta, bu geleneğe eklemlenen bir metne odaklanmaktadır.