Kur’an Meallerinde “Ard” Kelimesinin Bağlamdan Koparılması: Anlam Kaymaları Üzerine Bir İnceleme

Bir metnin doğru anlaşılması, o metne doğru mana vermekten geçer. Bu sebeple metinde geçen anahtar kelimeleri içinde bulundukları bağlamı da dikkate alarak anlamlandırmak daha doğru olacaktır. Söz konusu Kutsal Metinler olunca meselenin önemi daha da artmaktadır. Bu makalede; Kur’an meallerinde daha çok “yeryüzü/dünya” anlamlarıyla bilinen “أرض /ard” kelimesinin bağlamından uzak olarak anlamlandırıldığı tespit edilerek kelime bağlamları içinde yeniden değerlendirilmiş ve gerçek anlamlarına ulaşılmaya çalışılmıştır. Tespitimize göre, Kur’an’da toplam 461 kez kullanılan “ard” kelimesinin neredeyse yarısı “yeryüzü/dünya” gibi anlamlarının dışında, farklı bir anlamda kullanılmıştır. Nitekim bazı ayetlerde “ard” kelimesine “yeryüzü/dünya” gibi anlamların verilmesi hem yer aldığı bağlama uygun düşmemekte hem tarihi gerçeklerle bağdaşmamakta hem de realiteye uymamaktadır. Ulaştığımız sonuca göre bu durumlarda “ard” kelimesine “yurt, memleket, belde” gibi anlamların verilmesi daha uygun olacağını belirledik. Kelimenin kullanımına yönelik tespitler, çalışmada dikkate alınan on farklı dilde, ellinin üzerinde Kur’an çevirilerinde mukayese edilmiştir. Araştırmamıza göre bu çevirilerin bazılarında “ard” kelimesinin sahip olduğu “yurt, memleket, belde” gibi anlamların göz ardı edilmiş olması Kur’an çevirilerinin üzerinde anlam açısından olumsuz etkilere neden olmuştur. “Ard” kelimesinin hem Arapça sözlüklerde hem de temel tefsir kaynaklarında anlam yelpazesine yeterince riayet edildiğini söylemek mümkün olsa da aynı hassasiyeti Kur’an’ın başka dillere çevirilerinde görememekteyiz. Dolayısıyla bu çalışmada Kur'an çevirilerinde çok sık rastladığımız kaynak metin ile çeviri metin arasındaki anlam değişiklikleri ve anlam kaymaları sorununa dikkat çekilerek konuyla ilgili öneriler sunulmuştur.