SPORCULARDA EGZERSİZ SONRASI GECİKMİŞ KAS AĞRISI (DOMS) VE BESLENME MÜDAHALELERİ

Egzersiz sonrası gecikmiş kas ağrısı, akut kas ağrısına nazaran egzersizden sonraki ilk 24 saat içinde hissedilen, 1 ve 3 gün arasında pik yapan etkisi 5-7 gün sonra tamamen azalan bir ağrı türüdür. Gecikmiş kas ağrısına yönelik ilgi ve araştırmalar giderek artmaktadır. Gecikmiş kas ağrısı üzerinde farklı oluşum mekanizmaları bulunmakla birlikte oluşum mekanizmaları tam olarak açıklanamamıştır. Beslenme müdahaleleri gecikmiş kas ağrısını azaltmanın önleyici ve/veya tedavi edici yollarından biridir. Çalışmalar beslenme müdahalelerinin gecikmiş kas ağrısını azaltabileceğini bildirmiştir. Pek çok çalışma kafein, omega-3 yağ asitleri, taurin, polifenoller ve kurkuminin gecikmiş kas ağrısı üzerindeki etkisini bildirmiştir. Antioksidanlar, L-karnitin, BCAA, allisin gibi takviyeler ile yapılan küçük müdahalelerden ise tutarlı veriler bildirilmemiştir. Gecikmiş kas ağrısı sporcular üzerinde daha çok çalışmaya ihtiyaç duyulan bir alandır. Hasarın ciddiyeti, bireysel tepki,kullanılan doz- cevap ilişkisi, alım süresi ve etkilendikleri belirteçler gibi daha çok faktör dikkate alınarak bu faktörlerin incelendiği daha çok çalışmaya ihtiyaç vardır. Bu derlemenin amacı gecikmiş kas ağrısının tedavisi ve önlenmesinde etkili olabileceği düşünülen beslenme müdahalelerine değinmek ve gecikmiş kas ağrısı ile beslenme arasındaki ilişkiyi ele almaktır.