Çanakkale Harekâtı’nda Osmanlı Donanmasının İlk Kaybı: Mesudiye Zırhlısının HMS B-11 Denizaltısı Tarafından Batırılması

Çanakkale Boğazı girişindeki tabyaların bombardıman edildiği 3 Kasım 1914 tarihinden sonra İtilâf donanmasının ilk saldırısı 13 Aralık 1914 tarihinde HMS B-11 denizaltısı tarafından gerçekleştirilmiştir. Sabit batarya görevi yapan Mesudiye zırhlısının battığı ve 35 personelin şehit olduğu bu olay sonrasında Çanakkale Boğazı’nda İtilâf donanmasına karşı alınan önlemler denizaltı tehdidini de kapsayacak şekilde genişletilmiştir. 39 yaşındaki Mesudiye’nin makinelerinin performansının donanmada aktif görev yapması için yetersiz ve ağır toplarının bakımda olması nedeniyle sabit bir batarya olarak Kepez Sarısığlar Koyu’nda demirletilmesi sonucunda batışı, ateş gücü açısından Osmanlı donanması için önemli bir kayıp olmasa da diğer denizaltı komutanlarını müteakip girişimler için cesaretlendirmiştir. Teknik açıdan E sınıflarına kıyasla eksikleri bulunan B-11 denizaltısının bu harekâtı, İtilâf donanmasının komuta kademesinin ilerleyen dönemde Marmara Denizi’nde denizaltı görevlendirmesine temel teşkil etmiştir. Bu çalışmada; gemi komutanının itirazlarına rağmen hatalı bir kararla demirletilerek hem top atışı hem de denizaltı saldırısı için savunmasız hale gelen Mesudiye zırhlısının batırılışı, B 11 Komutanı Yüzbaşı Norman Douglas Holbrook’un göreve ilişkin sonuç raporu ve Osmanlı kaynaklarından yararlanılarak detaylı bir şekilde incenmiş, denizaltıcılık için dönüm noktası olan bu harekâtın İtilâf donanmasının planlarına ve Çanakkale Boğazı’ndaki savunma tedbirlerine olan etkisi örneklerle açıklanmaya çalışılmıştır.