Mîrzâ Mahdûm ve Şiîlik Eleştirisi

Bu çalışmada Mîrzâ Mahdûm’un Şîa ve onun özelinde İmâmiyye Şîası’na yaptığı eleştiriler ele alınmıştır. Bunun yanında Osmanlı ve Safevî Devletleri arasındaki büyük değişimleri, Safevîlerden göç edip Osmanlı’ya sığınan bir âlimin hayatını, eserlerini, İslâm Mezhepleri Tarihine katkılarını, dönemin mezhep çatışmalarını, kargaşa ve yaşanan olayları, büyük savaşları, siyasi ilişkileri ve özellikle Şîa’nın ana gövdesi olan İmâmiyye’nin eleştirisini konu edinmiştir. Ayrıca Kitabu’n-Nevâkid li-Zuhûri’r-Ravâfid adlı eserinde müellif, Ehl-i Sünnet ve Şiîlik arasında hangi amaçla, nerede durduğunu, kitabını yazarken ele aldığı konuları ve bu eseri yazmadaki hedefini dile getirmiştir. Müellif, bu eserindeki görüşleriyle araştırmacılara, Ehl-i Sünnet ve Şiîlik arasındaki tercihlerini de inceleme fırsatı vermiştir. Çünkü en-Nevâkid’in yazıldığı dönem, Osmanlı İmparatorluğu ile Safevî Devleti arasında ciddi çatışmaların olduğu bir dönemdir. Bu bağlamda Mahdûm’un eleştirel düşüncesi, Şîa’yı tenkit yöntemi ve özellikle İmâmiyye Şîası’nı eleştirdiği konular ayrıntılı bir şekilde ortaya konulmuştur.rnAnahtar Kelimeler: Mîrzâ Mahdûm, Şîa, Eleştiri, İslam Mezhepleri Tarihi, Ehl-i Sünnet.rn---------------------rnIn this study, Mīrzā Mahdūm's criticisms of Shī'a and the Imāmiyya Shī'a in particular are discussed. In addition, it deals with the great changes between the Ottoman and Safavid States, the life and works of a scholar who migrated from the Safavids and took refuge in the Ottoman Empire, his contributions to the History of Islamic Sects, the sectarian conflicts of the period, the turmoil and events, the great wars, political relations and especially the criticism of the Imāmiyya, the main body of Shī'a. In addition, in his Kitab al-Nawāqid li-Zuhūri al-Rawāfid, the author has expressed his purpose and position between Ahl al-Sunnah and Shī'ism, the subjects he dealt with while writing his book, and his goal in writing this work. With his views in this work, the author also gave researchers the opportunity to examine his preferences between Ahl al-Sunnah and Shi'ism. Because the period in which al-Nawāqid was written was a time of serious conflicts between the Ottoman Empire and the Safavid State. In this context, Mahdūm's critical thought, his method of criticizing Shīʿism, and especially the issues he criticized the Imāmiyya Shīʿa are presented in detail.rnKeywords: Mīrzā Mahdūm, Shī'a, Criticism, History of Islamic Sects, Ahl al-Sunnah.