Tarihin İzdüşümünde Antakya (Antiokheia) Kentinin Depremselliği

Depremler dünyanın oluşumundan beri süregelen doğa olaylarından biridir. Kuzeyde Avrasya, güneyde Arabistan ve Afrika plakaları arasında kalan Türkiye’den birçok fay hattı geçmektedir. Bu nedenle Türkiye’de birçok yerleşim geçmişte olduğu gibi günümüzde de deprem riski taşıdığı bilinmektedir. Son yılların en yıkıcı depremleri de denebilecek 6-20 Şubat 2023’teki Kahramanmaraş’ın Pazarcık ve Elbistan ilçeleri ile Hatay-Defne merkezli 7,7 ve 7,6 büyüklüğündeki deprem oldukça yıkıcı olmuş; çok sayıda can ve mal kaybına yol açmıştır. İnsan ve Jeomorfoloji arasındaki hayati bir ilişki vardır ve bu ilişki daha çok yerleşme alanlarının tercihinde ön plana çıkmaktadır. Jeomorfoloji ile toplulukların toplumsal ihtiyaçları arasında denge kurmak, Jeomorfolojik yönden ortaya çıkacak sorunları belirlemek ve çözmek doğal afetler sırasında oldukça önemlidir. Bu çalışma 06-20 Şubat 2023 depremlerinden çok etkilenmiş olan ve geçmişten günümüze birçok yıkıcı deprem görmesine rağmen yine de sürekli bir yerleşim gösteren Antakya’nın bulunduğu coğrafi konumda birçok fay hattının geçmesinden dolayı bu kentin jeomorfolojisine genel bir bakış açısıyla değinilmiştir. Abstract Earthquakes are one of the natural phenomena that have been going on since the formation of the world. Earthquakes occurring in fault lines where tectonic plates collide or slide towards each other may be of low intensity or very severe. Many fault lines pass through Turkey, which is located between Eurasia in the north, Arabia and Africa plates in the south. For this reason, many settlements in Turkey are at risk of earthquakes today as in the past. The 7.8 magnitude earthquake that struck southern Turkey (based in Kahramanmaraş) and Syria on February 6, 2023, which can also be called the most destructive earthquakes of recent years, was unfortunately quite destructive and caused many loss of life and property. There is a vital relationship between humans and geomorphology, and this relationship is more prominent in the preference of settlement areas. It is very important to establish a balance between geomorphology and the social needs of communities, to identify and solve geomorphological problems during natural disasters. This study has addressed the geomorphology of this city from a general perspective due to the passage of many fault lines in the geographical location of Antakya, which has been very affected by the earthquakes of 06-20 February 2023 and has seen many destructive earthquakes from the past to the present, but still shows a continuous settlement; important and destructive earthquakes in the past have been examined and scientific findings aimed at minimizing the loss of life and property in possible earthquakes have been examined. Because natural disasters such as earthquakeswill cause less loss of life and property when approached with a scientific understanding. Keywords: Ancient, Antakya, Earthquake, fault, Geomorphology