MAAS JAKO KATALIZATOR TRANSFORMACJI MOBILNOŚCI MIEJSKIEJ W EUROPIE ŚRODKOWO-WSCHODNIEJ: PERSPEKTYWA WDROŻENIA KONCEPCJI MAAS W POLSCE NA PRZYKŁADZIE OBSZARU METROPOLITALNEGO GDAŃSK-GDYNIA-SOPOT

Cel. Celem artykułu jest identyfikacja uwarunkowań wdrażania koncepcji Mobility-as-a-Service (MaaS) w Europie Środkowo-Wschodniej na przykładzie Obszaru Metropolitalnego Gdańsk-Gdynia-Sopot (OMGGS). Miasta postsocjalistyczne cechuje dominacja transportu indywidualnego, niska jakość usług transportu publicznego oraz ograniczona integracja multimodalna. MaaS przedstawiono jako potencjalny katalizator transformacji mobilności miejskiej. Zastosowanie koncepcji może doprowadzić do redukcji kongestii, emisji CO2, wzrostu cyfryzacji, integracji taryf, poprawy jakości usług transportowych, ułatwienia dostępu do transportu współdzielonego i upowszechnienia rozwiązań mikromobilności. Metoda. Wykorzystano krytyczną analizę literatury przedmiotu oraz jakościową analizę treści dokumentów strategicznych i planistycznych. Wykorzystano także metodę studium przypadku wdrożenia MaaS w OMGGS, dzięki czemu określono trzy horyzonty czasowe dla implementacji koncepcji. Wyniki. Na podstawie przeprowadzonej analizy stwierdzono, że OMGGS cechuje się dużym potencjałem do wdrożenia MaaS. Wskazano kluczowe kroki, prowadzące do wdrożenia MaaS w ramach horyzontu: krótkoterminowego (1-3 lata), obejmującego rozwój systemu FALA i integrację środków transportu, średniookresowego (3-5 lat), wymagającego integrację oferty i taryfy, oraz rozbudowę infrastruktury przesiadkowej, długoterminowego (5-10 lat) z pełną cyfryzacją oraz integracją. Przedstawione horyzonty stanowią mapę drogową postępowania dla władz samorządowych, wytyczającą etapy wdrożenia MaaS, pozwalające na transformację mobilności miejskiej OMGGS, poprawiając jej jakość oraz efektywność.