KESİCİ TAKIM TASARIMINDA OPTİMİZASYONUN SÜRDÜRÜLEBİLİR ÜRETİM VERİMLİLİĞİNE ETKİSİ

Bu araştırmanın amacı, CNC torna tezgâhlarında kullanılan kesici takım geometrisinin yeniden tasarlanması yoluyla üretim performansında ve sürdürülebilir üretim göstergelerinde sağlanabilecek iyileştirmeleri incelemektir. Modern imalat süreçlerinde işlem sürelerinin azaltılması, kaynak kullanımının optimize edilmesi ve operasyonel verimliliğin artırılması sürdürülebilir üretim hedefleri açısından kritik öneme sahiptir. Bu bağlamda çalışma, kesici takım geometrisinde gerçekleştirilen tasarım değişikliklerinin talaş kaldırma davranışı, çevrim süresi, üretim hızı ve genel makine performansı üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma için nicel ve deneysel bir yaklaşım benimsenmiş, CNC torna tezgâhında iki farklı kesici takım geometrisi karşılaştırılmıştır. İyileştirme öncesi ve sonrası elde edilen performans verileri sistematik olarak ölçülmüş, ilerleme hızı, kesme hızı, talaş kaldırma hızı, çevrim süresi ve üretim hızı gibi göstergeler üzerinden analiz edilmiştir. Her iki durumda da üç tekrar ölçümü gerçekleştirilmiş ve elde edilen veriler tanımlayıcı istatistikler ile öncesi-sonrası karşılaştırma analizleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, yeni tasarlanan kesici uç geometrisinin operasyonel performans göstergelerinde belirgin iyileşmeler sağladığını göstermektedir. İyileştirme sonrası ilerleme hızında yaklaşık %25 artış, çevrim süresinde yaklaşık %25 azalma ve üretim hızında %36,4 oranında artış gözlenmiştir. Bu sonuçlar, kesici takım geometrisinin talaş kaldırma süreçleri ve üretim verimliliği üzerinde önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Bu çalışmada enerji tüketimi ve takım ömrü doğrudan ölçülmemiştir. Bu nedenle sürdürülebilirlik boyutuna ilişkin değerlendirmeler, çevrim süresi ve işlem süresi gibi süreç-zaman göstergelerindeki iyileşmelerin operasyonel enerji yoğunluğunu azaltma potansiyeli üzerinden dolaylı olarak ele alınmalıdır. Bulgular, kesici takım geometrisinin üretim süreçlerinde operasyonel verimliliği artırarak sürdürülebilir üretim hedeflerine katkı sağlayabilecek bir tasarım parametresi olduğunu göstermekte, The Impact of Optimization in Cutting Tool Design on Sustainable Manufacturing Efficiency Seyfullah Savaş , Tuğbay Burçin Gümüş * Gönderilme Tarihi: 18.12.2025 - Kabul Tarihi: 08.04.2026 ÖZET Bu araştırmanın amacı, CNC torna tezgâhlarında kullanılan kesici takım geometrisinin yeniden tasarlanması yoluyla üretim performansında ve sürdürülebilir üretim göstergelerinde sağlanabilecek iyileştirmeleri incelemektir. Modern imalat süreçlerinde işlem sürelerinin azaltılması, kaynak kullanımının optimize edilmesi ve operasyonel verimliliğin artırılması sürdürülebilir üretim hedefleri açısından kritik öneme sahiptir. Bu bağlamda çalışma, kesici takım geometrisinde gerçekleştirilen tasarım değişikliklerinin talaş kaldırma davranışı, çevrim süresi, üretim hızı ve genel makine performansı üzerindeki etkilerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma için nicel ve deneysel bir yaklaşım benimsenmiş, CNC torna tezgâhında iki farklı kesici takım geometrisi karşılaştırılmıştır. İyileştirme öncesi ve sonrası elde edilen performans verileri sistematik olarak ölçülmüş, ilerleme hızı, kesme hızı, talaş kaldırma hızı, çevrim süresi ve üretim hızı gibi göstergeler üzerinden analiz edilmiştir. Her iki durumda da üç tekrar ölçümü gerçekleştirilmiş ve elde edilen veriler tanımlayıcı istatistikler ile öncesi-sonrası karşılaştırma analizleri kullanılarak değerlendirilmiştir. Elde edilen bulgular, yeni tasarlanan kesici uç geometrisinin operasyonel performans göstergelerinde belirgin iyileşmeler sağladığını göstermektedir. İyileştirme sonrası ilerleme hızında yaklaşık %25 artış, çevrim süresinde yaklaşık %25 azalma ve üretim hızında %36,4 oranında artış gözlenmiştir. Bu sonuçlar, kesici takım geometrisinin talaş kaldırma süreçleri ve üretim verimliliği üzerinde önemli bir rol oynadığını göstermektedir. Bu çalışmada enerji tüketimi ve takım ömrü doğrudan ölçülmemiştir. Bu nedenle sürdürülebilirlik boyutuna ilişkin değerlendirmeler, çevrim süresi ve işlem süresi gibi süreç-zaman göstergelerindeki iyileşmelerin operasyonel enerji yoğunluğunu azaltma potansiyeli üzerinden dolaylı olarak ele alınmalıdır. Bulgular, kesici takım geometrisinin üretim süreçlerinde operasyonel verimliliği artırarak sürdürülebilir üretim hedeflerine katkı sağlayabilecek bir tasarım parametresi olduğunu göstermekte, ancak bu ilişkinin gelecekte doğrudan enerji ölçümleri ve takım aşınması analizleriyle doğrulanması gerekmektedir.