Öz əsrinin ayinəyi-həqiqət nümasi – Seyid Əzim Şirvani

Məqalədə XIX əsr Azərbaycan ədəbiyyatının görkəmli nümayəndəsi, maarifçi şair və pedaqoq Seyid Əzim Şirvaninin həyat və yaradıcılığı geniş elmi-nəzəri baxımdan araşdırılmışdır. Şairin yaradıcılıq irsi ictimai-siyasi və mədəni mühitlə qarşılıqlı əlaqədə öyrənilmiş, onun ədəbi fəaliyyətinin həm milli, həm də ümumbəşəri dəyərlər kontekstində əhəmiyyəti ortaya qoyulmuşdur. Tədqiqatda Seyid Əzim Şirvaninin poeziyası üç əsas istiqamətdə təhlil olunmuşdur: klassik poeziya ənənələrinin davam etdirilməsi, maarifçi-satirik lirikanın inkişafı və əxlaqi-didaktik məzmunun gücləndirilməsi. Məqalədə Seyid Əzimin “Əkinçi” qəzeti ilə əlaqələri, bu qəzetdə dərc etdirdiyi əsərləri və milli maarifçilik hərəkatındakı rolu araşdırılmışdır. Aparılan təhlillər nəticəsində belə qənaətə gəlinmişdir ki, Seyid Əzim Şirvani yalnız klassik poeziya ənənələrinin davamçısı deyil, həm də Azərbaycan maarifçi realizminin qurucularından biridir.