YARGITAY ÜÇÜNCÜ CEZA DAİRESİ’NİN AYM’NİN CAN ATALAY HÜKMÜNÜ UYGULAMAMA KARARININ SCHMITTYEN TAHLİLİ: ANAYASA NASIL KORUNUR?

Yargıtay 3. Ceza Dairesi, Anayasa Mahkemesi’nin Şerafettin Can Atalay kararında verdiği milletvekili dokunulmazlığından yararlandırılmaya yönelik hükmüne önce 8 Kasım 2023’de, ardından 3 Ocak 2024’de uymama kararı almıştır. Ayrıca kendilerine verilen yetkileri aştıkları ve anayasayı ihlal ettikleri gerekçesiyle, AYM üyeleri hakkında Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı’na suç duyurusunda bulunmuş; AYM’yi anayasal düzen için bir tehlike addetmiş ve denetlenmesini istemiştir. Kamuoyu tarafından “anayasal düzeni değiştirme teşebbüsü” ve “anayasasızlaşma süreci” olarak yorumlanan bu karar, hukuki olduğu kadar siyasi bir karardır. Yargıtay’ın AYM’ye itirazının siyasi boyutunda ise terör suçları kapsamında yer alan bir suçtan mahkumiyet kararı verilen bir kişinin anayasal bir hak olan seçilme hakkından yararlandırılarak dokunulmazlık verilmesi vardır. Makale, Yargıtay’ın AYM’ye itirazının siyasi anlamını ünlü Alman hukukçu Carl Schmitt’in görüşlerinden yararlanarak incelemektedir. Bu inceleme yapılırken bilhassa Schmitt’in “Anayasanın Koruyucusu” ve “Anayasa Kuramı” adlı eserlerinden yararlanılmaktadır. Makale, Yargıtay’ın anayasal düzeni dost-düşman ayrımı üzerinden tahkim etmeyi ve anayasal hak ve özgürlüklerin öznesini bu ayrım üzerinden yeniden belirlemeyi önerdiğini göstermektedir.