“Ahlat Ağacı” Film İncelemesi: Baba Figürü ve Kırılgan Erkeklik

Sinema, izleyiciye kültürel değerlerin temellerini aktaran sanatsal üretim araçlarından biridir. Türk toplumunun önemli bir kavramı olan aile kavramının başat unsurlarından biri olan baba figürü de sinema filmlerinde sıklıkla ekranda temsil edilmektedir. Hızla ilerleyen teknolojik gelişmeler ve Türkiye’nin değişen sosyo-ekonomik yapısı seneler içerisinde Türkiye sosyolojisindeki baba figürünü de değiştirmiştir. Türk kültüründe 80’ler öncesi baba figürünün konumu ve söz hakkı hep daha önde tutulmuştur. Baba figürü büyüteçe alındığında Türk sinemasında en çok baba kimliği, babasızlık ve baba travması konularının işlendiği görülmüştür. Bu çalışma kapsamında Nuri Bilge Ceylan’ın “Ahlat Ağacı” filmi incelenmiştir. Filmde işlenen babalık ve erkeklik algısı tespit edilmiş, kırılgan erkeklik teorisi bakış açısından içerik analizi yöntemi ile incelenmiştir. Çalışmada erkek ile erkeklik kavramları arasındaki farklar betimlenmiş, Türkiye’de babalık kültürünün çerçevesi çizilmiştir. 1980 sonrası değişen politikaların toplum ve aile yapısını ve baba figürünün algılanış biçimini değiştirdiği görülmüştür. Vandello ve arkadaşlarının kırılgan erkeklik üzerine yaptıkları araştırmada bulgulanan erkeğin algılanış ve kendisini algılayış biçiminin 1980 sonrası Türkiye’sinde erkeklik kavramının yarattığı kimlik kaybı Ahlat Ağacı filmindeki baba figürü üzerinden ele alınmıştır.