NEFT VƏ QAZ QUYULARINDA QUYUDAXİLİ ZƏDƏLƏNMİŞ BORULARIN AŞKARLANMASI VƏ ÇIXARILMASINDA RƏQƏMSAL TEXNOLOGİYALARIN TƏTBİQİNİN ƏSAS PRİNSİPLƏRİ VƏ METODLARI

Azərbaycanda neftin sənaye üsulu ilə istismarı XIX əsrin ortalarında başlamışdır. İndiyə qədər yataqlarda olan aşağı sıxlıqlı (yüngül) neft ehtiyatlarının artıq hasil olunmuş və yüksək sıxlıqlı qalıq neftinin çıxarılması ilə bağlı texniki və texnoloji problemlərin həllinin tapılmaması, yanacaq məhsullarının qiymətinin dinamiki şəkildə artmasına səbəb olur. Bu bir şəraitdə istehsalçı müəssisə və şirkətlər hasil etdikləri məhsulların maya dəyərinin səviyyəsini saxlamaq məqsədi ilə elmi-texniki nailiyyətlərini informasiya texnologiyaların tətbiqi genişləndirməyə, neft və qaz sektorunda rəqəmsal texnologiyaların tətbiq səviyyəsinin artmasına, biznes-proseslərin intellektual idarə edilməsinə xüsusi diqqət ayırıllar. Açar sözlər: Neft-qaz, rəqəmsal texnologiya, neft və qaz quyuları, istismar, borular.