Qadimgi sharqda kambag‘allikni qisqartirish va ijtimoiy ximoya masalalari

VII—VIII aslarda Markaziy Osiyoga Islom dining kirib kelishi bilan kambag‘allik masalasiga undan oldingi dinlarga qaraganda bir muncha keng va kuchli diniy g‘oyalar bilan yondashila boshlandi. Islom dini musulmonlarga nafaqat jismoniy ibodatlar balki, moliyaviy ibodatlar qilishni ham buyuruvchi dindir. Sharq mutafakkirlarining asarlarida va turli diniy qarashlarda  esa kambag‘allarga va qashshoqlarga yordam berish, ularga zulm qilmaslik, aksincha, ularni kambag‘allikdan chiqarish masalasi nazariy asoslangan. Ko‘p sonli kambag‘allarning mavjudligi davlat va jamiyat mustahkamligi uchun uchun zararli ekanligi va mamlakatda kambag‘al insonlarni ham mulkka egalik qilish uchun ilk qarashlarni Eron, O‘rta Osiyo va Ozarbayjonda keng tarqalgan Mazdakiylik diniy falsafiy ta’limotining asoschisi Mazdak ibn Hamdadoniyning qarashlarida ko‘rish mumkin.