Kültür ve Turizm Bakanlığı Bütçesinin Kalkınma Planları Bağlamında Değerlendirilmesi ve Turizm Gelirlerine Etkisinin Analizi (1963-2023)

Sahip olduğu zengin kültürel miras ve turizm potansiyeli nedeniyle Türkiye’de turizm alanında yapılan gelişme- ler Osmanlı Devleti’nden günümüze birçok tarihsel süreçten geçmiş, ekonomik kalkınmaya sağladığı önemli katkı ile devlet tarafından desteklenmiş ve planlamalar yapılmıştır. Bu çalışmada Kültür ve Turizm Bakanlığı tarihçesinin ardından özellikle 1960 sonrası planlı kalkınma döneminde beş yıllık kalkınma planları çerçeve- sinde turizme yönelik hangi politika ve stratejilerin geliştirildiği içerik analizi yöntemiyle değerlendirilmiştir. Çalışmada ayrıca Kültür ve Turizm Bakanlığı bütçesinin kalkınma planları dönemleri itibariyle nasıl şekillendiği ve bu harcamaların turizm gelirleri üzerindeki etkisi ekonometrik analizle ortaya koyulmaktadır. 1963-2023 yılları arasında merkezi yönetim bütçesinden yapılan turizm harcamalarının turizm gelirlerine etkisi ARDL modeli ile incelenmiştir. Sonuçlar, uzun ve kısa dönemde pozitif ve anlamlı bir ilişki olduğunu göstermiştir. Granger Nedensellik testi, turizm harcamalarından turizm gelirlerine tek yönlü nedensellik bulunduğunu ve turizm harcamalarının uzun vadede turizm gelirlerini artırdığını göstermiştir. Sonuç olarak, turizm sektörü- ne yapılan yatırımların ekonomik büyümeye katkı sunduğu ve stratejik planlamaların sektörü güçlendirdiği belirlenmiştir.