Akut Pankreatit

Akut pankreatit (AP), pankreasın kendi sindirim enzimleriyle zarar görmesi sonucu gelişen ani inflamasyondur. Hastalar genellikle şiddetli karın ağrısı, bulantı ve kusma gibi semptomlar gösterir. Hafif olgularda kendi kendine düzelirken, vakaların %20’si daha şiddetli seyredebilir ve bu durumda organ yetmezliği ile ölüm riski artar. En sık AP nedenleri safra taşı ve alkol tüketimidir. Hipertrigliseridemi, ilaçlar, enfeksiyonlar, genetik yatkınlık ve obezite gibi diğer faktörler de hastalığın gelişimine yol açabilir. Akut pankreatit tedavisinde temel yaklaşım, erken tanı ve destekleyici tedavidir. Sıvı resüsitasyonu en kritik adımlardan biridir; ilk 24 saatte Ringer laktat gibi sıvıların uygulanması önerilir, çünkü bu pankreatik inflamasyonu azaltabilir. Ağrının kontrolü de önemlidir. AP’de oral beslenmeye erken başlanması, bağırsak bütünlüğünü koruyarak enfeksiyon riskini azaltır. Antibiyotik tedavisi, sadece enfekte nekroz gelişmişse önerilir. İleri invaziv müdahaleler ise komplikasyonlar geliştiğinde, özellikle enfekte pankreatik nekroz durumunda gündeme gelir. Bu durumda, genellikle minimal invaziv yaklaşımlar tercih edilir ve müdahale genellikle 4 hafta ertelenir. AP’nin komplikasyonları lokal ve sistemik olarak ikiye ayrılır. Lokal komplikasyonlar arasında pankreatik psödokist, akut nekrotik koleksiyon ve walled-off nekroz (WON) yer alır. Psödokistler genellikle kendiliğinden iyileşirken, semptomatik olanlar drenaj gerektirebilir. Sistemik komplikasyonlar arasında çoklu organ yetmezliği, solunum sıkıntısı ve sepsis bulunur. Bu komplikasyonların yönetimi, hastanın klinik durumuna göre değişir ve ciddi vakalarda yoğun bakım izlemine ihtiyaç duyulabilir.