Türkçenin İkinci Dil Olarak Öğretiminde Dengeli Okuma Yazma Yaklaşımı: Etkileşimli Öğretim Modelinin Uygulanması

Bu çalışmanın amacı, Türkçeyi ikinci dil olarak öğrenen öğrencilerin okuma becerilerini geliştirmede ve okuduklarını anlamada yaşadıkları sorunların çözümünde Dengeli Okuma Yazma Yaklaşımı (DOYY), Etkileşimli Öğretim Modelinin rolünü belirlemektir. Bu araştırmada nitel araştırma yöntemi, eylem araştırması deseni kullanılmıştır. Türkçeyi ikinci dil olarak öğrenen öğrencilerin okuduklarını anlamada, yorumlamada yaşadıkları sorunları çözmek, okuma becerilerini geliştirmek için uygulamaların planlanması amacıyla eylem araştırması deseni tercih edilmiştir. Araştırmanın çalışma grubunu Kilis TÖMER'de Türkçe öğrenen uluslararası on öğrenci oluşturmaktadır. Veri toplama araçları gözlem, görüşme ve dokümanlardır (video kayıtlar, araştırmacı günlüğü, etkinliklerde ortaya çıkan öğrenci çalışmaları). Çalışmada elde edilen veriler başlangıçta herhangi bir başlık referans alınmadan incelenmiştir. Önceden tahmin edilmeyen başlıklar veya gruplandırmalar olma ihtimalinden hareketle bu verileri derinlemesine analiz edebilmek amacıyla içerik analizi tekniği tercih edilmiştir. Çalışmanın geçerliğini ve güvenirliğini artırmak amacıyla çeşitli tedbirler alınmıştır. Türkçeyi ikinci dil olarak öğrenen öğrencilerin Etkileşimli Öğretim Modeli stratejilerini kullanarak okuduklarını daha iyi anlayıp yorumlayabildikleri, gerçekleştirilen metin işleme süreçlerinde daha aktif oldukları, okuma anlamada gelişme kaydettikleri tespit edilmiştir. Öğrencilerin, okuma becerisi temelinde gerçekleştirilen etkinliklerde diğer dil becerilerini de işe koştukları, öğretici ve akranlarıyla iletişime geçtikleri saptanmıştır.  Bulgular kapsamında Etkileşimli Öğretim Modeli stratejileri aracılığıyla gerçekleşen okuma süreçlerinin, öğrencilerin metne odaklanmalarını sağladığı, ilgi ve merak uyandırarak onları metne güdülediği, okuma öncesi, sırası ve sonrasında yararlanılabilecek stratejilerin öğrencilerin dil becerilerini bütünleşik olarak kullanabilmelerine katkı sağladığı belirlenmiştir.