Gül (Rosa damascena Mill.) Uçucu Yağının Pseudomonas aeruginosa’da Biyofilm Oluşumu ve Kayma Hareketi Üzerine Etkisi

Pseudomonas aeruginosa, bağışıklığı baskılanmış hastalarda akut ve kronik enfeksiyonlara sebep olan Gram-negatif, fırsatçı bir patojendir. P. aeruginosa, virülens faktörlerinin üretimi ve biyofilm oluşturma özelliklerini bir çeşit hücreler arası iletişim sistemi olan çevreyi algılama (Quorum sensing, QS) haberleşme sistemi ile kontrol eder. Bu haberleşme sisteminin farklı sentetik veya doğal moleküller ile engellenmesi veya yönlendirilmesiyle patojen bakterilerin kontrolünü konu alan çalışmalar yapılmaktadır. İçerdiği aktif moleküller sayesinde antibakteriyel, antifungal ve antiviral aktivitelere sahip olan bitkisel uçucu yağlar bu anlamda büyük potansiyel taşımaktadır. Bu çalışmada gül uçucu yağının, gül uçucu yağının temel bileşenlerinin (sitronellol, geraniol ve nerol) ve bu üç bileşenin karışımının (CGN) Pseudomonas aeruginosa PA01 suşu için hücrelerarası iletişim (QS) sistemi üzerine engelleyici etkisi araştırılmıştır. Çalışma sonucunda P. aeruginosa PA01 suşu için kayma hareketini; gül uçucu yağının %83, sitronellol, geraniol, nerol ve karışım CGN’nin, %61-75 oranında engellediği belirlenmiştir. P. aeruginosa PA01 suşu için biyofilm oluşumunu, gül uçucu yağı %54-68, sitronellol, geraniol, nerol ve karışım CGN %10-15 oranında baskılamıştır. Gül uçucu yağının P. aeruginosa'nın kayma hareketini ve biyofilm oluşumunu gül yağının temel bileşenlerinden daha yüksek oranda inhibe etmesi önemlidir. Bu çalışmanın sonuçları, sitronellol, nerol, geraniol ve CGN'nin P. aeruginosa suşu için anti-QS aktivitesine sahip olduğunu, ancak gül uçucu yağının çeşitli uygulamalarda kullanılabilecek potansiyelinin bulunduğunu göstermektedir.