Fethu Bâbi’l-İnâye Çerçevesinde Ali el-Kārî’nin Fıkıhçılığı

Bu çalışma, Ali el-Kārî’nin fakîh kimliğini ve fıkıh alanındaki katkılarını, özellikle Fethu bâbi’l-inâye eseri üzerinden inceler. Siyasi çalkantılar içinde yetişen Ali el-Kārî Mekke’ye hicret edip İslâmî ilimlerde derinleşmiş; hadis, fıkıh, kelâm ve tasavvuf gibi pek çok alanda eser vermiştir. Fethu bâbi’l-inâye’de Hanefî mezhebi esas alınmakla birlikte mezhep içi görüş ayrılıkları ile diğer mezheplerin yaklaşımları da detaylı bir şekilde ele alınmaktadır. Ali el-Kārî içtihat ve delil kullanımında analitik bir yöntem benimseyerek şer‘î delilleri mezhepler üstü bir bakışla değerlendirmeye çalışmıştır. Ülkemizde yapılan çalışmalarda ise onun fakîhliğine yeterince odaklanılmamıştır. Bu bağlamda muhaddis kimliğiyle Hanefîler’in hadis kabul kriterlerine özel olarak eğilmesi, mürsel ve âhad haberlerin delil değeri konusundaki değerlendirmeleri ve bunlara dair pratik örnekleri detaylı bir analizle sunması, çalışmayı önemli kılmaktadır. Çalışma, Ali el-Kārî’nin Fethu bâbi’l-inâye aracılığıyla sergilediği metodolojik yaklaşım, tarafsız değerlendirme gücü, mezhepler arası analizleri ve hadis-fıkıh ilişkisine dair katkıları üzerinden onun fıkıh tarihindeki yerini ve ilmî mirasının kapsamını ortaya koymayı amaçlamaktadır.