ÖRGÜTSEL YAŞAMDA DUYGU YOKLUĞUNUN DUYGU BIKKINLIĞINA DÖNÜŞÜMÜ: DUYGUSAL EMEK YAYILIMI

Duygu konusunun insan yaşamındaki önemine rağmen örgütsel yaşamda uzun süre görmezden gelindiği görülmektedir. Klasik yaklaşım döneminde duygu konusu, irrasyonelliği bertaraf etmek adına uzun süre bir kenara bırakılmış, örgütlerde akılcılığı yapılandırmak anlayışıyla hemen hemen hiç üzerinde durulmamıştır. 1980’den sonra yönetim süreçlerinde yaşanılan çok boyutlu değişimler, rekabette üstünlüğün değişen unsuru olarak emek gücünü öncelemeğe başlamış ve böylece duygulara yaklaşım yeni bir perspektif kazanmıştır. Bu yıllar itibariyle, örgütlerin iş yapma yeteneklerini harekete geçiren, durduran veya yavaşlatan temel güdüleyicinin insan emeği ve özellikle onun duygusal boyutu olduğuna dikkat çekilmiştir. Bu, herhangi bir kişinin, kendinden beklenen işi etkili bir şekilde yerine getirebilmesi için mevcut yeteneklerini işe tam kapasite ile katabilmesi demektir. Bu perspektif günümüzde insanın duygusal yönünün kullanımına yoğun bir talep yaratmıştır. Hatta duygusal bir aşınma yaratacak kadar ciddi bir yayılım etkisi yaşadığına dikkat çekilerek konu duygusal tükenmişlik ile ilişkilendirilmektedir. Özellikle emekle ilişkili bu yeni pozisyon, Hochschild’in tarafından ‘duygusal emek’ şeklinde tanımlanarak kavramsallaştırılmıştır. Makale, örgütsel yaşamda duygu yoksunluğunun duygu aşınması yaratacak bir bıkkınlık seviyesine nasıl ulaştığını, hizmetler sektörüyle ilişkilendirerek açıklamayı amaçlamaktadır.