Enderunlu Vâsıf Divanı’nda Bulunmayan Ramazan Kasidesi

Klasik Türk edebiyatı metinlerinin muhtevasını belirleyen özellikler edebî türleri oluşturmaktadır. Ramazan ayı vesilesiyle yazılan şiirlerin oluşturduğu tür ramazaniye ya da ramazanname olarak adlandırılır. Klasik Türk edebiyatında on beşinci yüzyıldan itibaren görülmeye başlanan bu türde eser veren şairlerden biri Enderunlu Vâsıf’tır. 1824 yılında vefat eden şairin basılmış divanında bulunmayan bir ramazan kasidesi bu çalışmaya konu olmuştur. Başkanlık Osmanlı Arşivi 370-44 numarada yer alan bu kaside, Enderunlu Vâsıf’a ait bir ramazan metnidir. Şairin bilinen diğer üç ramazan kasidesindeki dil ve üslup özellikleri bu kasidede de bulunmaktadır. Şairin dinî metinlerde tercih ettiği mizahî bir bakış açısı bu kasidede de bulunur. Bu bakış açısıyla yazılan kasidelerin içeriği Enderunlu Vâsıf’ın şiire ve sanata yaklaşım tarzını gösterir. Bu çalışma ile birlikte şairin bulunduğu dönemin ortamının, örnek aldığı kişilerin ve şiir üslubunun görüldüğü metinlerden biri daha Türk edebiyatına kazandırılmış olacaktır. Şairler, ramazan ayının gelişiyle birlikte padişahlara, devlet büyüklerine ya da hâmî olarak gördüklerine ramazaniye metinlerini sunarlar. Enderunlu Vâsıf 50 beyitten oluşan bu kasidesini Ahmed Efendi’ye sunmuştur. Şairin ramazan ile ilgili olan kavramlar ve benzetmeleri barındırdığı bu kasidesi ramazaniye türüne yeni bir örnek olması bakımından önemlidir.