Doğu Akdeniz’de güç mücadelesi: sorunlar çerçevesinde kiyidaş devletlerin tutumlari

Doğu Akdeniz, dünya tarihi boyunca önemli bir coğrafyada yer almış ve birçok medeniyete, üç büyük tek tanrılı dine ev sahipliği yapmıştır. Ancak bulunduğu konum nedeniyle uzun süre barışın sağlanamadığı bu bölge, 2000'li yıllarda hidrokarbon kaynaklarının keşfedilmesiyle yeniden bir mücadele merkezi haline gelmiştir. Küresel güçlerin de ilgisini çeken Doğu Akdeniz, özellikle 2011'den itibaren bölgesel devletlerin mücadele alanı olmuştur. Bu durum, bölgedeki jeopolitik ve stratejik önemi daha da artırmıştır. Bu çalışma, Doğu Akdeniz'in tarihsel, stratejik ve ekonomik önemine dikkat çekerek, deniz yetki alanlarının paylaşımı konusunda Türkiye ve diğer kıyıdaş devletlerin tutumlarına ilişkin tespitler yapmaktadır. Makalede, 1982 yılında Birleşmiş Devletler Deniz Hukuku Sözleşmesi (BMDHS) ile tanımlanan münhasır ekonomik bölge kavramı, Doğu Akdeniz'deki deniz yetki alanları uyuşmazlığıyla birlikte uluslararası hukuk kuralları çerçevesinde incelenecektir. Bu bölgedeki doğalgaz ve petrol yatakları uyuşmazlıkları, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin (GKRY) diğer devletlerle yaptığı münhasır ekonomik bölge anlaşmaları nedeniyle artmıştır. Ancak Türkiye ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC), bu anlaşmaların uluslararası hukuk kurallarına aykırı olduğunu ileri sürerek kabul etmemektedir. Bu nedenle, GKRY tarafından verilen petrol ve doğalgaz arama ruhsatları hukuki açıdan incelenmelidir. Bu çalışma, Türkiye liderliğinde Doğu Akdeniz'deki sorunların adil çözümü için uygulanacak ilkeleri ve olası çözümün nasıl olabileceğini ortaya koyması bakımından önemlidir. Araştırmannın amacı, bölgedeki sorunların çözümüne katkı sağlamaktır.