Javascript must be enabled to continue!
Yitik Cennet: Ütopya mı Gerçek mi? Düşüşten Dirilişe Sezai Karakoç’ta Medeniyet Meselesi
View through CrossRef
Bu çalışma Sezai Karakoç’un Yitik Cennet adlı eserinden hareketle ortaya koymaya çalıştığı medeniyet tasavvurunu imkân ve sınırları ile soruşturmayı amaçlamaktadır. Karakoç, kriz içerisinde olduğunu düşündüğü medeniyetin yeniden inşa ve idamesini İslam/hakikat ile hayat arasında aydınların sorumluluğunda kurulacak yeni bir irtibatın tesisinde arar. Ona göre, ruhi, sosyal, politik, ekonomik, kültürel, estetik yönleriyle somut İslam ülküsünü yeniden hayata geçirecek olan aydınlar hayata, realiteye ve tarih şuuruna yabancılaşmayacaklardır. Bu anlamda İslam medeniyetinin durumlanışını ya da tavrını üç ana eksene oturtur: Birincisi, teorik temeli belirleyen metafizik perspektif; ikincisi, bu perspektife bağlı bir realizm olarak dünya ve doğa görüşü; üçüncüsü ise ilahi olana teslimiyet. Karakoç’un bu tezinin tecessüm edeceği habitat, devlettir. Devlet her şeyden önce bir ülkü bir ideal ve erdem devletidir. Karakoç bu ideal devletin siyasal formasyonunu Aristoteles ve Farabi’de olduğu gibi belirli erdemlere dayalı site devleti şeklinde düşünür. Karakoç’un teklifi insanın metafiziksel amaçlarına ulaşmayı içeren ahlaki sağduyuya bağlı bir yaşam tarzı ile etiketlenir. Böylece akıl ile duyarlılık arasında denge kurulacak; bu uyum ile inanca ve ahlaka da yer açılarak yeniden doğuşun imkânı bulunabilecektir. Kaynağı ve işlevi bakımından çağdaş medeniyet teorilerinden farklılık gösteren bu medeniyetin yol haritası Kur’an-ı Kerim kıssaları ile oluşturulurken kurucuları da peygamberlerdir. İnsanlık için üretilen yeni bir örgütlenme modeli olan diriliş, herhangi bir görüşün antitezi ya da sentezi olmayıp, hiçleşmeye giden yönelimi yeniden varoluşa devşiren üçüncü bir yoldur. Söz konusu bu yol üç perspektifli bir yönelim üzerine kurulur: Birincisi, insanın Allah’a bakışı; ikincisi, insanın kendine bakışı; üçüncüsü, insanın eşyaya bakışı. Karakoç’a göre diriliş eri bu üçlü kombinasyon içerisinde daha önce kuramadığı uyum ve dengeyi diriliş ruhu çerçevesinde kurabilme imkanına kavuşur. Diriliş medeniyetinin referans değeri ise sevgidir. Karakoç’un düşüncesinde tıpkı Yunus Emre ve Mevlana’da olduğu gibi şeytanı yenen metafizik güç olan sevgi temel değerdir. Karakoç’un Varlık görüşünün sonucu olarak okunabilecek bu varoluş yolu özne (diriliş eri) için kendi oluş yolculuğunda varlığı/nı kat ederken yönünü öncelikle özüne çevirerek ideal olanın kavram yerine mefhum ile karşılanmasını gösteren bir “olma” durumuna gönderme yapar. Karakoç’un yeni bir öznellik girişimi olarak medeniyeti inşa edecek ve özneye ontolojik güvenini inançlar üzerinden sağlayacak ufuk açıcı teklifi son derece önemli olmakla birlikte deneyim alanında karşılaşılacak sorunlarla ilgili hususlarda muğlak kalmaktadır.
Title: Yitik Cennet: Ütopya mı Gerçek mi? Düşüşten Dirilişe Sezai Karakoç’ta Medeniyet Meselesi
Description:
Bu çalışma Sezai Karakoç’un Yitik Cennet adlı eserinden hareketle ortaya koymaya çalıştığı medeniyet tasavvurunu imkân ve sınırları ile soruşturmayı amaçlamaktadır.
Karakoç, kriz içerisinde olduğunu düşündüğü medeniyetin yeniden inşa ve idamesini İslam/hakikat ile hayat arasında aydınların sorumluluğunda kurulacak yeni bir irtibatın tesisinde arar.
Ona göre, ruhi, sosyal, politik, ekonomik, kültürel, estetik yönleriyle somut İslam ülküsünü yeniden hayata geçirecek olan aydınlar hayata, realiteye ve tarih şuuruna yabancılaşmayacaklardır.
Bu anlamda İslam medeniyetinin durumlanışını ya da tavrını üç ana eksene oturtur: Birincisi, teorik temeli belirleyen metafizik perspektif; ikincisi, bu perspektife bağlı bir realizm olarak dünya ve doğa görüşü; üçüncüsü ise ilahi olana teslimiyet.
Karakoç’un bu tezinin tecessüm edeceği habitat, devlettir.
Devlet her şeyden önce bir ülkü bir ideal ve erdem devletidir.
Karakoç bu ideal devletin siyasal formasyonunu Aristoteles ve Farabi’de olduğu gibi belirli erdemlere dayalı site devleti şeklinde düşünür.
Karakoç’un teklifi insanın metafiziksel amaçlarına ulaşmayı içeren ahlaki sağduyuya bağlı bir yaşam tarzı ile etiketlenir.
Böylece akıl ile duyarlılık arasında denge kurulacak; bu uyum ile inanca ve ahlaka da yer açılarak yeniden doğuşun imkânı bulunabilecektir.
Kaynağı ve işlevi bakımından çağdaş medeniyet teorilerinden farklılık gösteren bu medeniyetin yol haritası Kur’an-ı Kerim kıssaları ile oluşturulurken kurucuları da peygamberlerdir.
İnsanlık için üretilen yeni bir örgütlenme modeli olan diriliş, herhangi bir görüşün antitezi ya da sentezi olmayıp, hiçleşmeye giden yönelimi yeniden varoluşa devşiren üçüncü bir yoldur.
Söz konusu bu yol üç perspektifli bir yönelim üzerine kurulur: Birincisi, insanın Allah’a bakışı; ikincisi, insanın kendine bakışı; üçüncüsü, insanın eşyaya bakışı.
Karakoç’a göre diriliş eri bu üçlü kombinasyon içerisinde daha önce kuramadığı uyum ve dengeyi diriliş ruhu çerçevesinde kurabilme imkanına kavuşur.
Diriliş medeniyetinin referans değeri ise sevgidir.
Karakoç’un düşüncesinde tıpkı Yunus Emre ve Mevlana’da olduğu gibi şeytanı yenen metafizik güç olan sevgi temel değerdir.
Karakoç’un Varlık görüşünün sonucu olarak okunabilecek bu varoluş yolu özne (diriliş eri) için kendi oluş yolculuğunda varlığı/nı kat ederken yönünü öncelikle özüne çevirerek ideal olanın kavram yerine mefhum ile karşılanmasını gösteren bir “olma” durumuna gönderme yapar.
Karakoç’un yeni bir öznellik girişimi olarak medeniyeti inşa edecek ve özneye ontolojik güvenini inançlar üzerinden sağlayacak ufuk açıcı teklifi son derece önemli olmakla birlikte deneyim alanında karşılaşılacak sorunlarla ilgili hususlarda muğlak kalmaktadır.
Related Results
SEZAİ KARAKOÇ'UN ŞİİRLERİNDE SİMGE KURGUSU VE GÖRÜNTÜ DÜZEYLERİ
SEZAİ KARAKOÇ'UN ŞİİRLERİNDE SİMGE KURGUSU VE GÖRÜNTÜ DÜZEYLERİ
Şiir, çok çeşitli anlam katmanlarına sahip olan bir türdür. Sezai Karakoç’un şiirleri de çok katmanlıdır. Sezai Karakoç, son yüzyılda ülkemizin yetiştirmiş olduğu önemli bir şair, ...
Sezai Karakoç ve Siyasi Fikirleri: Birey, Toplum ve Devlet
Sezai Karakoç ve Siyasi Fikirleri: Birey, Toplum ve Devlet
Bu çalışma, Sezai Karakoç’un siyasi düşüncelerini birey, toplum ve devlete ilişkin görüşleri çerçevesinde ele almaktadır. Sezai Karakoç, Türkiye’de 1960’lı yıllardan itibaren güçle...
Sezai Karakoç Şiirinin Bilgi/Hikmet Yörüngesi
Sezai Karakoç Şiirinin Bilgi/Hikmet Yörüngesi
Türk şiirinin tarihsel seyri dikkate alındığında Tanzimat fermanı ve onun getirdiği yenilikler milat alınabilir. Türk modernleşme teşebbüsünün 17. yüzyıla dayandığını düşündüğümüzd...
Sezai Karakoç’un Şiirinde Geleneğin Dönüştürülme Biçimi Açısından Hızır İmgesi
Sezai Karakoç’un Şiirinde Geleneğin Dönüştürülme Biçimi Açısından Hızır İmgesi
Sezai Karakoç, modern Türk şiirinde gelenek konusuna en çok kafa yoran ve şiirini, anlam evreni açısından geleneğe bağlama uğraşında olmuş bir şairdir. Karakoç, poem dönemi olarak ...
Sezai Karakoç’un şiirlerinde Hz. Muhammed algısı
Sezai Karakoç’un şiirlerinde Hz. Muhammed algısı
Kur’an-ı Kerim’de âlemlere rahmet olarak gönderildiği söylenen Hz. Muhammed, gerek klasik Türk edebiyatında gerekse de modern Türk edebiyatında önemli bir yere sahiptir. Klasik ede...
OVERTONES OF CENKNAME IN SEZAİ KARAKOÇ’S POEM ÇOCUKLUĞUMUZ
OVERTONES OF CENKNAME IN SEZAİ KARAKOÇ’S POEM ÇOCUKLUĞUMUZ
The massive interaction between mankind and the environment has paved the roads of various processes, how to live, how to believe, how to spend, how to plan a future. As a nation w...
Uluslararası İlişkilerde Medeniyet Devleti Kavramı ve Medeniyet Merkezli Yaklaşım
Uluslararası İlişkilerde Medeniyet Devleti Kavramı ve Medeniyet Merkezli Yaklaşım
Bu çalışma, uluslararası siyasette medeniyet merkezli yaklaşımın, son çeyrek yüzyılda Batılı olmayan devletlerin siyasi, ekonomik ve askeri yükselişinin ardından daha belirgin hale...
Sezai Karakoç’un Eserlerinde Kutlu Söz Kullanımı
Sezai Karakoç’un Eserlerinde Kutlu Söz Kullanımı
Son dönemin önemli şair ve düşünürlerinden olan Sezai Karakoç, amentüdeki diriliş kavramını, dünyadaki dirilişe uyarlayarak bir mefkûre geliştirmiştir. Mefkûresini Hz. Peygamber’in...

