Doğruluk-Yalan Ekseninde Hz. Yûsuf Kıssası

Öz: Yûsuf kıssası, kronolojik sıra gözetilerek ve geniş bir tarzda anlatılmıştır. Dolayısıyla farklı boyutlarla ele alınabilecek niteliktedir. Temalar, motiflar, kavramlar, karakterler ve paradigmatik unsurlar bakımından son derece zengin ve etkileyicidir. Akademik çalışmalarda bu kıssanın farklı yönlerine değinilmesine rağmen doğruluk-yalan ekseninde ele alınmamıştır. Hâlbuki kıssanın vermek istediği temel mesajlardan biri budur. Kıssada doğruluk erdemine güçlü bir vurgu olduğu gibi yalan söylemenin olumsuz sonuçlarına dair de veriler vardır. Doğruluk-yalan ekseni etrafında dönen bir kıssa olduğu dahi söylenebilir. Bu makalede kıssanın doğruluk-yalan ekseninde temel parametreleri ayrıntılı bir şekilde işlendi. Hz. Yûsuf’un “Sıddık” olarak nitelenme durumu, kardeşlerinin doğrulukta sebat edememe halleri, Hz. Yûsuf ve Züleyha’nın söz ve davranışları, kardeşleriyle yüzleşme sürecinde yaşanan hadiseler, Bünyâmin’in alıkonulması hilesinde yaşanan diyaloglar, Hz. Yûsuf’un sıdkına delalet eden konular, süreç ve sonuçlarıyla beraber analiz edildi. Söz ve davranış olarak doğruluk ve yalan etrafında dönen her hadise ve olgu sosyolojik tefsir yöntemiyle işlendi ve böylece kıssanın temel mesajlarından biri daha somut hale getirildi.