Tasarımda Kullanıcı Kavramını Latour’un Kara Kutusu Üzerinden Okumak

Tasarım-kullanıcı etkileşimi her bir bireyin sahip olduğu özellikler ve davranış kalıpları ile şekil almaktadır. Bu noktada tasarımcının kullanıcı ile karşılaşma deneyimi aktif, akışkan ve belirsiz bir nitelik taşımaktadır. Oysaki tasarımcıların kullanıcılara yönelik bilinçaltı karar verme süreçleri rutinleşen bilgileri ortaya çıkartmaktadır. Tasarımcılar için şeffaf ve anlaşılır bir nitelik taşıması gereken kullanıcı kavramının, tasarımdaki vurgusu arttıkça opaklaşmaktadır. Ele alınan çalışmada kullanıcı bilgisi Latour’un ortaya koyduğu kara kutulama kavramı üzerinden değerlendirilmektedir. Kara kutulama “sorgulamadan bel bağlanılan, bir kutu içerisine yerleştirilerek karartılan, değişmez hale gelen” bilgileri ifade etmektedir. Ele alınan çalışmada kullanıcı, kullanılabilirlik, kullanıcı odaklı tasarım, kullanıcı deneyimi ve yalın kullanıcı deneyimi kavramları irdelenmiş, kavramların birbiri ile ilişkileri ortaya konulmuştur. Açığa çıkarılan veriler ile kullanıcı kavramının, konulduğu kara kutuda nefes alabileceği açıklıklar yaratılabileceği düşünülmektedir.