Beş Faktör Kişilik Özelliklerinin Çatışma Yönetme Stratejilerine Etkisi

Bu çalışmayı gerçekleştirmenin temel amacı, kişilik özellikleri ile çatışma yönetme stratejileri arasındaki etkileşimi incelemektir. Çalışmanın değişkenleri arasındaki etkileşime yönelik gerçekleştirilen anketin örneklem grubunu beyaz ve mavi yakalılar oluşturmaktadır. Anket farklı iş kollarında İstanbul ilinde faaliyette bulunan işyerinde uygulanmıştır. 412 gönüllü vasıtasıyla elde edilen verilerin 36 âdeti uç veri içerdiğinden örnekleme dâhil edilmemiştir. Analizler 376 geçerli anket üzerinden gerçekleştirilmiştir. Gerçekleştirilen analizler sonucu; Çatışma yönetme stratejileri üzerinde kişiliğin açıklayıcı etkisi olduğu tespit edilmiştir. Çatışma yönetme stratejilerinden bütünleşme alt boyutu ile beş faktör kişilik değişkeninin alt boyutlarının etkisinin açıklama yüzdeleri incelendiğinde etkili başka faktörlerinde var olduğu kanıtlanmaktadır. Ancak açıklama yüzdesi bakımından en fazla sorumluluk alt boyutunun etkili olduğu yorumu yapılmaktadır. Bu etkileşimde nevrotizm alt boyutunun etkisinin saptanamadığı görülmektedir. Ödün verme alt boyutunun etkisinin % 35.9 olduğu saptanmıştır. Bu etkileşimde dışadönüklüğün etkisinin saptanmadığı tespit edilmiştir. Bu etkileşimde açıklama gücü en yüksek alt boyutun sorumluluk olduğu saptanmıştır. Hükmetme alt boyutunun etkisinin %90.5 olduğu saptanmıştır. Nevrotizm alt boyutu hariç kişiliğin her bir alt boyutunun etkileşimde açıklama gücü olduğu saptanmıştır. En etkili olan kişilik özelliğinin sorumluluk ve deneyime açıklık olduğu tespit edilmiştir. Bulgulara göre çatışma yönetme stratejilerinden kaçınma alt boyutundaki % 63.7’lik değişimin bağımsız değişkene bağlı olduğu saptanmıştır. β değerleri incelendiğinde çatışma yönetme stratejilerinde etki gücü olan alt boyutların uyumluluk dışında kalan herbir alt boyut olduğu ancak sorumluluk ve nevrotizm alt boyutlarının yüzdeleri incelendiğinde açıklama gücünün en yüksek alt boyutlar olduğu yorumu yapılabilmektedir. Bulgulara göre çatışma yönetme stratejilerinden uzlaşma alt boyutundaki % 59.6’lık değişimin bağımsız değişkene bağlı olduğu saptanmıştır. Verilere göre regresyon modeli sorumluluk ve deneyime açıklık alt boyutu hariç istatistiksel olarak anlamlı olduğu tespit edilmiştir. Korelasyon analizi sonuçları; Her iki değişkenin arasında anlamlı ilişki olduğunu göstermiştir. Beş faktör kişilik değişkeninin alt boyutlarının her birinin birbirleriyle ilişkisi incelendiğinde; Nevrotiklik alt boyutu dışında her boyut birbiriyle pozitif korelasyon gösterdiği saptanmıştır. Çatışma yönetme stratejilerinin alt boyutlarının birbirleriyle ilişkisi incelendiğinde de her boyut birbiriyle pozitif korelasyon gösterdiği tespit edilmiştir.