BİR MUHALİF İSİM: AHMET REŞİT REY VE ŞEHRÂH GAZETESİ

Bu makalede edebiyatçı kimliği ile tanınmış olan Ahmet Reşit Rey’in (1870-1955), bir siyaset ve fikir adamı olarak düşünceleri ile olayları değerlendirme biçimi ortaya konulmak istenmiştir. II. Meşrutiyet’in ilanı (1908) sonrasında siyasetin içerisinde yerini alan Ahmet Reşit, Meşrutiyet yönetimini desteklemiş ancak dönemin en büyük siyasi örgütlenmesi olan İttihat ve Terakki’nin karşısında durmuştur. Meşrutiyet devrinin İttihat Terakki karşıtı gazetelerinden olan Şehrâh Gazetesi’nde yayınlanmış olan makaleleri, onun muhalif tavrına örnek oluşturmaktadır. “Maziden Hale” başlığı ile yayınlanan bu yazılarıyla II. Abdülhamid zamanı ile Meşrutî hükümetler dönemi arasında karşılaştırma yapan Ahmet Reşit böylece bize Osmanlı Devleti’nde Mutlakiyet’ten Meşrutiyet’e geçişte yaşanan değişimi eleştirel bir gözle sunmaktadır. Ahmet Reşit Rey, memuriyet hayatı boyunca ve siyasetin içerisindeyken aynı zamanda sanat ve edebiyat dolu bir yaşam sürdürmüştür. Makalemizde, Osmanlı Devleti’nin en kritik dönemlerinden birine şahitlik etmiş olan Ahmet Reşit Rey’in Şehrâh Gazetesi’ndeki Nisan-Haziran 1911 tarihlerinde yayınlanmış olan siyasete dair makaleleri incelenmiştir. Dönemin siyasi olayları, muhalif bir fikir adamının bakış açısı ile değerlendirilmiştir.