Savaş Sonrası Japonya’sında Amerikan Etkisinin Mimetik Bir Okuması: Iko Toraberingu 1948

Eiko Kadono’nun Iko Toraberingu 1948 (İko’nun Seyahati 1948) romanı savaş sonrası Japonya’sında Amerikan İşgal Kuvvetleri (GHQ) aracılığıyla Japonya’ya dolaylı olarak nüfuz eden Amerikan yaşam biçimine öykünme ortamını ve ülkedeki sosyo-kültürel değişimi tasvir eder. 1945 – 1952 yılları arasında demokrasi bilincini oluşturan en önemli ideolojik altyapı Amerikan İşgal Kuvvetleri tarafından oluşturulmuştur. ABD, “baskıcı militarizm tarzı” yerine, bu demokratik altyapıyı kullanarak yeni bir sistem yaratmayı hedeflemiştir. Romanda Amerikan yaşam tarzının yarattığı dolayımlayıcı ortam nedeniyle gençlerin bu yaşam tarzını arzuladığı dikkat çeker. Bu çalışmada savaş sonrası dönemde Japonlarda arzu uyandıran Amerikan tarzı yaşam biçimi René Girard’ın üçgen arzu teorisi bağlamında incelenmiştir. Baş kahraman İko, işgal altındaki Japon gençliğinin mikro mimetik örneğidir. Japonya’daki herkesin nesne modeli olan Amerikan yaşam tarzını arzular. Bu arzunun dolayımlayıcısı ise Amerikan hayatının mikro örneğini temsil eden Amerikan askerlerinin Tokyo’daki lüks yaşamıdır. İko, Amerikan işgalinin “örtük şiddet” ortamının bir “tesellisi” olarak sunulan demokrasinin takipçisi olur. İngilizce konuşmak, kadın hakları, Amerika’daki eğitim fırsatları gibi Amerikan yaşamına dair birçok örnek Japon gençlerin ilgisini çeker. Sonuç olarak İko, Amerikan yaşam modelinin gençlik arzularının geçiciliği gibi bir kenara bırakılması gereken bir arzu atmosferi yarattığını anlar. Yeni Japonya’yı inşa edecek gençlerin Japonya’nın küllerinden yeniden doğması gerektiği bilincine vardıkları sonucu çıkarılabilir.