AHMET İHSAN’IN SEYAHAT MERAKI ODAĞINDA ALTI HAFTA NİL’DE SEYAHAT

Seyahat etmek, merak etmeyi, keşfetmeyi ve öğrenme isteğini tatmin etmek için akla gelen ilk eylemdir. Coğrafi keşiflerden itibaren farklı kültürlerin ve kaynakların olduğu coğrafyalar, Batı için bir görme ve keşfetme arzusu haline gelir. Bu arzu daha sonrasında Batı’nın Oryantalist söylemlerini oluşturur. Ulaşım imkânları, teknoloji ve sanayinin gelişimiyle beraber Doğu coğrafyalarına seyahatin yaygınlaşması Batı’nın Doğu’ya daha çok seyahat etmesinin, deneyimlemesinin de önünü açar. Bununla birlikte kurmaca ve gerçek seyahatnameler, bilimkurgu türündeki romanlar, gezegenler arasında yolculuklar, keşif yolculukları, süreli yayınlarda yayınlanan gezi notları gibi birçok gezi edebiyatıyla ilgili eserler, 19. yüzyıl Batı edebiyatında ve Türk edebiyatında giderek arttığı görülür. Hem okuyarak hem de gezerek seyahat etmenin insanın yenidünyaları tanımasını, hayal kurmasını ve yazınsal hayatını etkileyen noktalardır. 19. yüzyıl Türk edebiyatında Servet-i Fünun dergisinin kurucusu Ahmet İhsan bu noktada önemli bir yazar, yayıncı ve gezgindir. Bu makale, Ahmet İhsan’ın seyahat merakına ve Oryantalizm için bir araştırma alanı olan Nil Nehri seyahatine odaklanıyor. 1896 yılında altı hafta süren bu seyahatle, Ahmet İhsan’ın hem antik Mısır’a hem 19. yüzyılının modernleşen Mısır’ına ilişkin beklentileri, merakları, duyguları, gözlem ve izlenimleri Batılı bir Türk gezginin gözünden ele alıyor. 18. yüzyıldan itibaren özellikle Avrupa için bir merak ve ilgi kaynağı olan, giderek bir çalışma ve araştırma alanı haline gelen Mısır’ın modern Türk aydını Ahmet İhsan tarafından nasıl algılandığı araştırılıyor.