Javascript must be enabled to continue!
Odpis hymnu Nurakina „O ty! Co równie znędzniałym” z melodramatu "Iskahar, król Guaxary" Józefa Elsnera odnaleziony w zbiorach Biblioteki Jagiellońskiej
View through CrossRef
Odpis hymnu Nurakina „O ty! Co równie znędzniałym” z melodramatu Iskahar, król Guaxary Józefa Elsnera odnaleziony w zbiorach Biblioteki Jagiellońskiej
Po swoim przybyciu do Lwowa w 1792 r., Józef Elsner nawiązał współpracę z librecistą Wojciechem Bogusławskim. Pierwszym dziełem scenicznym w języku polskim, do którego kompozytor stworzył muzykę, był melodramat Iskahar, król Guaxary. Doczekał się on łącznie kilkunastu realizacji, co czyniło go jednym z najpopularniejszych dzieł prezentowanych wówczas na scenie teatru lwowskiego. Sam Bogusławski z uznaniem wypowiadał się o stworzonej przez Elsnera muzyce, jak i o całym anturażu dzieła. Wyjątkową popularność miał zdobyć hymn (aria) Nurakina z III aktu melodramatu, znany też jako „pieśń do słońca”; jak pisał Bogusławski, śpiewany był w całej Galicji. Również w Warszawie Iskahar cieszył się dużą popularnością, a melodia arii Nurakina znana była szerokiemu gronu odbiorców.
Pomimo wielkiej popularności muzyki na przełomie XVIII i XIX w., nie są znane żadne źródła muzyczne, z wyjątkiem niedawno odkrytego odpisu pieśni. Zachowany rękopis stanowi część współoprawnej kolekcji przechowywanej w Bibliotece Jagiellońskiej w Krakowie (najprawdopodobniej jest ona częścią daru Jana Oberbeka dla biblioteki). Razem z kopią hymnu, w zbiorze znalazły się też inne numery z dzieł scenicznych popularnych w tamtym czasie. Prawdopodobnie odpis sporządzony został na podstawie druku hymnu wydanego nakładem Elsnera w jego autorskiej sztycharni nut na przełomie lat 1802/1803. Porównując różne znane dzisiaj przekazy samego tekstu słownego arii, można z kolei wnioskować, że odpis powstał przed rokiem 1823, kiedy to libretto w zmienionej w stosunku do oryginału lwowskiego wersji ukazało się drukiem w VII tomie Dzieł Dramatycznych Bogusławskiego.
Według badaczy, Iskahar stanowi ważny materiał w badaniach nad historią muzyki polskiej, a w szczególności dzieł scenicznych; Zbigniew Raszewski czy Jerzy Got podkreślają polityczną wagę libretta oraz wartość imponującej scenografii. Dzieło to należy wyróżnić także ze względu na rolę, jaką odegrało w karierze Józefa Elsnera – od tego momentu zaczął komponować melodramaty, które na polskiej scenie były gatunkiem nowatorskim, oraz konsekwentnie tworzył także do polskich tekstów.
Title: Odpis hymnu Nurakina „O ty! Co równie znędzniałym” z melodramatu "Iskahar, król Guaxary" Józefa Elsnera odnaleziony w zbiorach Biblioteki Jagiellońskiej
Description:
Odpis hymnu Nurakina „O ty! Co równie znędzniałym” z melodramatu Iskahar, król Guaxary Józefa Elsnera odnaleziony w zbiorach Biblioteki Jagiellońskiej
Po swoim przybyciu do Lwowa w 1792 r.
, Józef Elsner nawiązał współpracę z librecistą Wojciechem Bogusławskim.
Pierwszym dziełem scenicznym w języku polskim, do którego kompozytor stworzył muzykę, był melodramat Iskahar, król Guaxary.
Doczekał się on łącznie kilkunastu realizacji, co czyniło go jednym z najpopularniejszych dzieł prezentowanych wówczas na scenie teatru lwowskiego.
Sam Bogusławski z uznaniem wypowiadał się o stworzonej przez Elsnera muzyce, jak i o całym anturażu dzieła.
Wyjątkową popularność miał zdobyć hymn (aria) Nurakina z III aktu melodramatu, znany też jako „pieśń do słońca”; jak pisał Bogusławski, śpiewany był w całej Galicji.
Również w Warszawie Iskahar cieszył się dużą popularnością, a melodia arii Nurakina znana była szerokiemu gronu odbiorców.
Pomimo wielkiej popularności muzyki na przełomie XVIII i XIX w.
, nie są znane żadne źródła muzyczne, z wyjątkiem niedawno odkrytego odpisu pieśni.
Zachowany rękopis stanowi część współoprawnej kolekcji przechowywanej w Bibliotece Jagiellońskiej w Krakowie (najprawdopodobniej jest ona częścią daru Jana Oberbeka dla biblioteki).
Razem z kopią hymnu, w zbiorze znalazły się też inne numery z dzieł scenicznych popularnych w tamtym czasie.
Prawdopodobnie odpis sporządzony został na podstawie druku hymnu wydanego nakładem Elsnera w jego autorskiej sztycharni nut na przełomie lat 1802/1803.
Porównując różne znane dzisiaj przekazy samego tekstu słownego arii, można z kolei wnioskować, że odpis powstał przed rokiem 1823, kiedy to libretto w zmienionej w stosunku do oryginału lwowskiego wersji ukazało się drukiem w VII tomie Dzieł Dramatycznych Bogusławskiego.
Według badaczy, Iskahar stanowi ważny materiał w badaniach nad historią muzyki polskiej, a w szczególności dzieł scenicznych; Zbigniew Raszewski czy Jerzy Got podkreślają polityczną wagę libretta oraz wartość imponującej scenografii.
Dzieło to należy wyróżnić także ze względu na rolę, jaką odegrało w karierze Józefa Elsnera – od tego momentu zaczął komponować melodramaty, które na polskiej scenie były gatunkiem nowatorskim, oraz konsekwentnie tworzył także do polskich tekstów.
Related Results
Nieznany polonez Józefa Elsnera z 1821 roku
Nieznany polonez Józefa Elsnera z 1821 roku
Przedmiotem komunikatu jest nieznany do niedawna Polonez C-dur Józefa Elsnera, skomponowany w 1821 roku na imieniny warszawskiego kupca Józefa Dyzmańskiego dla wykonania przez jego...
Philomena, czyli Słowik – droga duszy do Boga: Eksplikacja hymnu Jana Peckhama
Philomena, czyli Słowik – droga duszy do Boga: Eksplikacja hymnu Jana Peckhama
Celem artykułu jest eksplikacja hymnu Philomena Jana Peckhama, franciszkanina, ucznia św. Bonawentury. W interpretacji hymnu wrócono uwagę na zagadnienie prywatnej medytacji afekty...
Z prac Biblioteki Narodowej nad inwentarzem zachowanych rękopisów z dawnej Biblioteki Załuskich
Z prac Biblioteki Narodowej nad inwentarzem zachowanych rękopisów z dawnej Biblioteki Załuskich
Jesienią 1944 r. wraz ze zrujnowaniem Warszawy zagładzie uległy bogate zbiory kilku polskich bibliotek, w tym Biblioteki Narodowej. Ze zbiorów rękopisów dawnej Biblioteki Załuskich...
Fragment zaginionego singspielu Józefa Elsnera
Fragment zaginionego singspielu Józefa Elsnera
Przechowywany w Bibliotece Narodowej w Warszawie rękopis oznaczony jako „Rola Husseina w operze Sułtan Wampum” poza wspomnianą partią zawiera także partyturowy zapis arii tenorowej...
Dziedzictwo przekazane. Kolekcje darów w zbiorach Biblioteki Teologicznej Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Praca zbiorowa pod red. Agaty Muc. Katowice: WueM, 2025, 205 s.
Dziedzictwo przekazane. Kolekcje darów w zbiorach Biblioteki Teologicznej Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach. Praca zbiorowa pod red. Agaty Muc. Katowice: WueM, 2025, 205 s.
Recenzja publikacji pod redakcją Agaty Muc Dziedzictwo przekazane. Kolekcje darów w zbiorach Biblioteki Teologicznej Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach (2025) nakreśla kluczowe kw...
Biblioteka Stacji Naukowej Polskiej Akademii Nauk w Wiedniu
Biblioteka Stacji Naukowej Polskiej Akademii Nauk w Wiedniu
Teza/cel artykułu – Głównym celem artykułu było przedstawienie księgozbioru i działalności Biblioteki Stacji Naukowej PAN w Wiedniu. Starano się ukazać specyfikę księgozbioru oraz ...
Stadtbibliothek Bromberg (1903–1920). Budowa Biblioteki
Stadtbibliothek Bromberg (1903–1920). Budowa Biblioteki
Tematem głównym artykułu jest 17-letni niemiecki okres w dziejach Biblioteki Miejskiej w Bydgoszczy (1903–1920). Szczególny nacisk położony został na wiek XIX i trudne początki Bib...
Święty Józef -
Święty Józef -
Wskazując świętego Józefa jako wzór ojca adopcyjnego niech podsumowaniem będzie świadectwo adopcyjnego współczesnego ojca – Gérarda, który mówi: „Podobnie jak święty Józef , kiedy ...

