Çocukla Adli Görüşme: Raporlama ve Standartlar

Bu araştırmanın amacı, çocuklarla yapılan adli görüşmelerden sonra adli görüşmeci tarafından hazırlanan adli görüşme değerlendirme raporlarının standardizasyonu ve Türkiye'ye uygun bir model önerisi geliştirmektir. Raporların standardize olmasıyla adli süreçte çocukların ikincil örselenme riskini en aza indirirken, görüşme raporlarının içerik ve format açısından tutarlılığını artırarak yargı süreçlerinin daha etkin ve hızlı ilerlemesini sağlamaktır. Türkiye'de farklı merkezlerde farklı içeriklerde hazırlanan raporların yarattığı sorunlara dikkat çekilmekte ve adli görüşme değerlendirme raporunun nasıl olması ve içeriğinde bulunması gereken bilgilerin neler olması gerektiği vurgulanmaktadır.Nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseni kullanılan araştırmada. İstanbul ilinde bulunan bir adliyede görevli hakim ve savcılar, İstanbul Barosu'na kayıtlı avukatlar, Türkiye genelinde çocukla adli görüşme yapan adli görüşmeciler ve çocuk cinsel istismarı alanında çalışan Çocuk İzlem Merkezi sorumlu hekimleri/akademisyenlerden oluşan 42 katılımcıyla Eylül 2023- Ocak 2024 tarihleri arasında, araştırmacı tarafından hazırlanarak kapsam geçerlilik değerlendirmesi yapılmış olan sorular kullanılarak, yarı yapılandırılmış derinlemesine mülakat tekniği ile görüşmeler yapılmıştır. Elde edilen verileri içerik analizi yöntemiyle analiz edilmiştir. Katılımcıların görüşlerinin analizi sonucunda adli görüşme raporunun önemi, adli görüşme raporundan beklentiler, yazılan adli görüşme raporunun amaca hizmet edebilmesi için yapılması gerekenler hakkında öneriler, adli görüşme raporu hazırlanırken karşılaşılan güçlükler, yazılacak raporun standardize olmasının faydalarını kapsayan adli görüşme raporu hakkında görüşler teması; halihazırda kullanılan raporları yazarken dikkat edilen unsurlar, halihazırda kullanılan raporların içeriği, halihazırda kullanılan raporlar ile ilgili karşılaşılan sorunlar ve halihazırda kullanılan raporlardaki eksiklikleri kapsayan hali hazırda kullanılan raporlar hakkındaki görüşler teması; rapor yazarken dikkat edilmesi gerekenler ile ilgili öneriler, raporun içeriğinde bulunması gerekenler, raporda bulunması gereken başlıklar ve raporun görsel stili hakkında önerileri kapsayan ideal raporda olması gerekenler hakkında görüşler teması ortaya çıkmıştır. Bulgular, çocuklarla yapılan adli görüşme raporlarının önemi, mevcut uygulamalardaki sorunlar ve ideal bir raporun nasıl olması gerektiği konularında literatür bilgisi doğrultusunda tartışılmıştır.Araştırmanın sonucunda, adli görüşme raporlarının standardizasyonunun, adli süreçlerin hızlandırılması, çocukların ikincil örselenmesinin önlenmesi ve bilimsel veri toplanması açısından faydalı olacağı ortaya konulmuştur. Çalışmada elde edilen veriler ve literatür bilgisi ışığında, ideal bir adli görüşme değerlendirme raporunun içeriği, formatı ve yazım ilkeleri konusunda kontrol listesi oluşturularak uygulanması, adli görüşmeci eğitim programlarının standart hale getirilmesi ve eğitim müfredatına adli görüşme raporu yazımı konusunun eklenmesi önerilerinde bulunulmuştur.   The aim of this research is to standardise forensic interview evaluation reports prepared by forensic interviewers after forensic interviews with children and to develop a model proposal suitable for Turkey. By standardising the reports, it is aimed to minimise the risk of secondary traumatisation of children in the forensic process and to increase the consistency of the interview reports in terms of content and format and to ensure that the judicial processes proceed more effectively and quickly. This study draws attention to the problems caused by reports prepared in different centres in Turkey with different contents and emphasises how a forensic interview evaluation report should be and what information should be included in its content. Case study design, one of the qualitative research methods, was used in the research. Between September 2023 and January 2024, semi-structured in-depth interviews were conducted with 42 participants, including judges and prosecutors working in a courthouse in Istanbul, lawyers registered to the Istanbul Bar Association, forensic interviewers conducting forensic interviews with children across Turkey, and physicians/academicians in charge of Child Monitoring Centres working in the field of child sexual abuse, using questions prepared by the researcher and evaluated for content validity. The data obtained were analysed by content analysis method. As a result of the analysis of the opinions of the participants, the theme of opinions about the forensic interview report covering the importance of the forensic interview report, expectations from the forensic interview report, suggestions on what needs to be done in order for the forensic interview report to serve the purpose, difficulties encountered while preparing the forensic interview report, the benefits of standardising the report to be written; the theme of opinions about the currently used reports, which covers the elements to be considered when writing the currently used reports, the content of the currently used reports, the problems encountered with the currently used reports and the deficiencies in the currently used reports; and the theme of opinions about what should be in the ideal report, which includes suggestions about what should be considered when writing a report, what should be included in the content of the report, the headings that should be included in the report and suggestions about the visual style of the report The findings were discussed in line with the literature on the importance of forensic interview reports with children, problems in current practices and how an ideal report should be.As a result of the study, it was revealed that standardisation of forensic interview reports would be beneficial in terms of accelerating forensic processes, preventing secondary abuse of children and collecting scientific data. In the light of the data obtained in the study and knowledge of the literature, it was suggested that a checklist should be created on the content, format and writing principles of an ideal forensic interview evaluation report and the checklist should be implemented, forensic interviewer training programmes should be standardised and the subject of forensic interview report writing should be added to the training curriculum.