Zafer Yenal ile Söyleşi

Önceleri tarım üzerinden gıdayla ve yemekle ilgilenmeye başladım. Doktoranın ilk yıllarında tarımla ilgili ekonomi politik, tarihsel sosyoloji bağlamında okumalar yapmıştım. Ama işin sadece üretim tarafının değil aynı zamanda tüketim tarafının da benim ilgi alanıma girmesi biraz daha doktora yıllarının sonlarına doğru oldu. Ve o dönemde, yani kabaca 90’ların ikinci yarısı, aslında hakikaten bugünkü kadar çok gelişmiş bir yemek sosyolojisi literatürü yoktu. Sınırlıydı. Doktora tezinde ne çalışsam diye düşünürken Sidney Mintz'in Sweetness and Power kitabı elime geçmişti. Çok etkilendim bu çalışmadan. Şeker üzerinden bütün dünya tarihini birçok farklı aşamasıyla ve dönüşümleriyle birlikte anlatan bir kitaptı. İşte içerisinde sömürgecilik de vardı sanayileşme de, Amerika da vardı Avrupa da. 16. yüzyıldan itibaren şekerin bütün aktörleriyle, adaletsizlikleriyle, ritüelleriyle modern hayatı nasıl şekillendirdiğini anlatıyordu. Yine aynı dönemde Sami Zubaida ve Richard Tapper’in derlediği “Culinary Cultures of the Middle East” kitabı elime geçmişti. Çok zengin bir koleksiyondu. İçerisinde İstanbul da vardı Yemen de, baklava da vardı keşkek de. Çok farklı coğrafyalara dair ve o çok farklı coğrafyaların içerdiği çok ciddi toplumsal, kültürel sorunlara dair çok kafa açıcı bir kitaptı. Böylece yeme-içmenin sadece üretim tarafı değil aynı zamanda kültürel yönleriyle de ilgilenmeye başladım. Böyle daha çok kitaplar üzerinden giden ve büyüyen bir ilgi oldu diyebilirim.