TOPLU PAZARLIK DÜZEYİNİN TOPLU İŞ HUKUKU BAKIMINDAN ÖNEMİ VE ETKİLERİ

Toplu pazarlık, sendikalar ve işverenler veya temsilcileri arasında ücret ve çalışma koşullarının belirlenmesi amacıyla yapılan müzakere sürecidir. Endüstriyel demokratik ülkelerde toplu pazarlık oldukça önemlidir. Gelişmekte olan ülkelerde bu süreçlerin nasıl işlediği konusunda büyük farklılıklar bulunmaktadır. Toplu pazarlıklar ülkelerin kendine has özelliklerine göre değişmekle birlikte, farklı biçimlerde ve değişik düzeylerde yapılabilmektedir. Pazarlık düzeyleri ülkenin ekonomik ve sosyal durumuna göre değişiklik gösterir. Öyle ki her ülkenin kendi iç dinamikleri ülkedeki işkolunun, mesleğin, işyerinin veya bölgenin ihtiyaçlarını farklılaştırır. Toplu sözleşme düzeyi toplu sözleşmeden yararlanacak işçi sayısıyla doğrudan bağlantılıdır. Toplu iş sözleşmesi kapsama oranı, toplu iş sözleşmesinin gerçekleştiği düzeye bağlıdır. Toplu pazarlığın düzeyinin, sözleşme taraflarının karşılıklı özgür iradeleri ile belirlenmesi özgür ve gönüllü toplu pazarlığın gereklerindendir. Toplu pazarlık ve toplu sözleşme düzeyinin faklı açılardan görünümleri vardır. Toplu pazarlık en yüksek düzeydeki merkeziyetçilikten en alttaki adem-i merkeziyetçiliğe, işverenlerin tek veya çok olmasına, ülkelerin toplu pazarlık düzeyleri konusunda düzenlemiş olduğu kurallara göre çeşitlilik arz etmektedir.