IRAK TÜRKMEN TÜRKÇESİNDE ARAPÇA KALIP SÖZLER ÜZERİNE BİR İNCELEME

Türkler ve Araplar yüzyıllarca aynı ülke ve bölgelerde yaşamışlar, başta din olmak üzere pek çok alanda ortak değerleri paylaşmışlar ve birbirlerini etkilemişlerdir. Bu etkileşim alanlarının en önemlilerinden biri dildir. Karşılıklı dil etkileşimi, zaman içinde kültürün diğer alanlarına da uzanmıştır. İlk başta Arapçanın Türkçe üzerindeki etkisi dinî sebeplerle başlamıştır. Türkçe yüzyıllarca Arap alfabesi ile yazılmış, Arapçadan Türkçeye edatlar, isimler ve deyimler girmiştir. Ayrıca Arapça kelimelere gelen Türkçe eklerle yeni kelimeler türetilmiştir. Pek çok Arapça söz ve ibare Türkçeye girmiş, Arapça deyimler ve terimler Türkçenin söz varlığında önemli bir yere sahip olmuştur. Arapça kelimeler ile birleşik kelimeler, deyimler ve kalıp sözler yapılmıştır. Türkçede yaygın olarak kullanılan bu tür birleşik sözler uğradıkları ses, anlam ve imla değişimi açısından incelenmiştir. Bu çalışmada da Irak Türkmen Türkçesindeki Arapça alıntılarla kurulan kalıp sözler üzerine bir inceleme ve değerlendirme amaçlanmıştır. “Irak Türkmen Türkçesinde Arapça Unsurlar” adlı doktora tezinden alınan bu kalıp sözlerin Arapça yazılışı ve anlamları incelendikten sonra sınıflandırılmıştır.