Mardin İli Ağızlarında Hâl Eki Nöbetleşmeleri

Hâl ekleri, isimlere gelerek o ismin durumunu ve bulunduğu şartları bildiren eklerdir. Bu ekler çoğu zaman birbirlerinin yerine kullanılarak da görev yapmaktadır. Bu dil olayına hâl eki nöbetleşmesi denilmektedir. Bu nöbetleşmeler, Türk dilinde yaygın bir şekilde görülmektedir. Bu nöbetleşme çalışmada da değinileceği gibi Türkçenin yazılı döneminin başlangıcı olan Eski Türkçe döneminden günümüz Anadolu Ağızlarına gelene kadar hemen hemen geçmişteki Türk yazı dilinin her döneminde meydana gelmiştir. Hâl eki nöbetleşmelerinin Anadolu Ağızlarında da yaygın bir şekilde kullanıldığı görülmektedir. Mardin İli Ağızlarında Hâl Eki Nöbetleşmeleri adlı bu çalışmada da bu durum ortaya konulmuştur. Bu durum ortaya konulurken çalışma alanı şu şekilde oluşturulmuştur: Giriş kısmında hâl ekleri üzerine araştırmacıların görüşleri ele alınmış, Türkçenin yazılı döneminin başlangıcı olan Eski Türkçe döneminden günümüz Anadolu ağızlarına kadarki hâl eki nöbetleşmeleri örneklerine yer verilmiş ayrıca Mardin ili ve ağızları hakkında kısa bir değerlendirme yapılmıştır. Daha sonra inceleme kısmında araştırmanın ana konusunu oluşturan Mardin ilinde derlenen metinlerde geçen hâl eki nöbetleşmeleri tespit edilmiştir. Bu çalışma ile Anadolu Ağızlarından biri olan Mardin İli Ağızlarındaki zengin dil olaylarından hâl eki nöbetleşmelerinin kullanım biçimlerini gün yüzüne çıkarmak amaçlanmıştır.