Polskość łacińska

Rozprawa jest omówieniem twórczości literackiej Karola Wojtyły oraz Tryptyku rzymskiego Jana Pawła II, jedynego jego poematu, który powstał w latach sprawowania urzędu papieskiego. W opracowaniu uwzględniono zarówno poezję, jak i twórczość dramatyczną. Jako konteksty interpretacyjne przywołano korespondencję oraz wypowiedzi doktrynalne i duszpasterskie papieża, między innymi encykliki i homilie. W funkcji zagadnień tematyzujących całość rozważań zostały zaproponowane: prymat ducha nad materią jako jedna z najważniejszych zasad cywilizacji łacińskiej, nawrócenie jako najważniejsze doświadczenie egzystencjalne i religijne uobecnione w utworach literackich Karola Wojtyły oraz stosunek do nowoczesności będącej wyzwaniem dla poszczególnych ludzi wierzących i wspólnoty Kościoła. Umieszczona w tytule rozprawy formuła „polskość łacińska” pochodząca z listu dziewiętnastoletniego Wojtyły do nauczyciela i przyjaciela, Mieczysława Kotlarczyka, stanowi zasadniczą ramę interpretacyjną przeprowadzonych analiz. Twórczość autora Tryptyku rzymskiego jest tutaj rozpoznana jako zakorzeniona w tradycji łacińskiej. To zakorzenienie uwidocznia się w sposobie rozumienia podstawowych pojęć i zagadnień, na przykład Boga, człowieka, wspólnot religijnej i politycznej, a także dziejów narodu i państwa polskiego oraz Kościoła i świata. Przywiązanie do tradycji łacińskiej ujawnia się również na poziomie języka i obrazowania poetyckiego – w doborze motywów, cytatów, porównań czy tradycji interpretowania tekstów biblijnych. Interpretacje jednego juwenilnego sonetu, dwóch poematów oraz fragmentu dramatu uzupełniające całość rozważań wskazują na trwałość i artystyczną płodność zakorzenienia tej twórczości w tradycji łacińskiej.