PROOF IN CASES CONCERNING THE RETURN OF JEWELRY

Ziynet eşyalarının iadesi davaları boşanma davalarının artması ile uygulamada daha sık karşılaşılan bir dava türü haline gelmiştir. Boşanma davaları ile birlikte açılabildiği gibi ayrı bir dava olarak da ileri sürülebilmektedir. Ziynet eşyalarının iadesi konusunda kanunlarca özel olarak düzenlenme yapılmamış Yargıtay içtihatları ile şekillenmiştir. Ziynet eşyaları denildiğinde takı, altın para gibi kıymetli eşyalar anlaşılmaktadır. Ziynet eşyaları bağışlama niteliği olan kişisel mal olarak sayılmaktadır. Kişisel mal niteliği olduğu için ait olduğu tarafa tek taraflı tasarruf yetkisi vermektedir. Dolayısıyla kişinin rızası dışında kullanıldığında iade borcu doğmaktadır. Ziynet eşyalarının hangi tarafa ait olduğu doktrinde tartışılmaktadır. Uzun yıllardır ziynet eşyalarının tamamının kadına ait olduğu görüşü hakimken Yargıtay görüş değişikliğine giderek kişiye özgü olmayan ziynet eşyalarının ortak bir şekilde taraflara ait olduğuna karar vermiştir. Çalışmamız bakımından hem ziynet eşyalarının hukuki niteliği ve hangi tarafa ait olduğu tartışılmış hem de uygulamada iade sürecinde benimsenen görüşler izah edilmeye çalışılmıştır. Ziynet eşyalarının iadesi davalarında ilk olarak eşyanın ziynet eşyası olduğu evlilik sebebiyle düğün sürecinde ya da düğünden önce hediye edildiği ispatlanmalıdır. Bu durum genelde düğün fotoğraf ve videoları ile ispatlanmaktadır. İkinci olarak ise ziynet eşyasının kişinin kendisinde bulunmadığı rızası dışında uhdesinden çıktığı ispatlanmalıdır. Ziynet eşyaları taşınabilir eşyalardan olduğu için karine olarak ait olduğu tarafın üzerinde bulunacağı kabul edilmiştir Ziynet eşyalarının her ne sebeple olursa olsun bozdurularak harcanması ya da diğer tarafın uhdesinde bulunması iade borcunu doğurmaktadır. Ziynet eşyalarının harcandığı ya da diğer tarafın uhdesinde bulunduğu iddiası davacı tarafından ispatlanmalıdır.