KONYA’DA UNUTULMAYAN BİR GELENEK “FENER ALAYI VE ŞİVLİLİK” ÜZERİNE

ÖZ: Hemen her toplumda görülen, toplumların temelini teşkil eden, toplumsal dayanışma ve bireyler arasında bağ kurarak birlikteliği sağlayan millî kimliğin oluşmasında büyük rol oynayan bayramların, törenlerin ve şenliklerin toplum hayatında önemli bir yeri vardır. İçerisinde çeşitli ritüelleri barındıran Nevruz’dan Hıdırellez’e, Ramazan Bayramı’ndan Kurban Bayramı’na, koç katımından ekin yolmaya, Aşure ve Şivlilik’e kadar belirli aylar içinde yer alan bu bayramlar, şenlikler büyük bir coşku ile kutlanarak pek çoğu gelenek hâline dönüştürülmüş, geçmişten günümüze çeşitli değişikliklere uğramış olsa bile Türk kültürünün ayrılmaz bir parçası olmuştur. Bayramlar, şenlikler, geleneksel eğlenceler bazı gösterilerden oluşmaktadır. Bu gösterilerin şekillenişini ve kurallarını da gelenekler belirlemektedir. Toplumda kuşaktan kuşağa geçen kültürün temel yapı taşları, bilgileri, davranış şekilleri vb. gelenekleri meydana getirmektedir. Geleneklerde de kanun niteliği taşıyan uygulamalar bulunmaktadır. Sosyal norm olarak kabul edilen gelenekler, bireyin içinde yaşadığı toplumun kurallarına yazılı olmayan yaptırım gücü ile uymasını sağlamaktadır. Bu açıdan bakıldığında bayram ve kutlamaların, geleneksel eğlencelerin temel yapısını geleneklerin oluşturduğunu söyleyebiliriz.