Biofizyka a Medycyna. 10/2021

Obec­ny tom to „o­krą­gła” dzie­siąt­ka. Tak jak po­przed­nie, po­wstał przede wszyst­kim dzię­ki au­to­rom, któ­rzy pod­ję­li wy­si­łek przy­go­to­wa­nia tek­stów i zde­cy­do­wa­li o ich pu­bli­ka­cji w po­szcze­gól­nych mo­no­gra­fiach wy­da­wa­nych w ra­mach se­rii „Bio­fi­zy­ka a Me­dy­cy­na”. Za­tem jest to oka­zja, aby po­dzię­ko­wać im wszyst­kim, a tak­że re­cen­zen­tom, Se­nac­kiej Ko­mi­sji ds. Wy­daw­nictw Uczel­ni oraz sa­me­mu Wy­daw­nictwu Nau­ko­we­mu Uni­wer­sy­te­tu Me­dycz­ne­go w Po­zna­niu. Ta ostat­nia in­sty­tu­cja to kon­kret­ni lu­dzie: kie­row­nic­two, re­dak­to­rzy. Dzię­ku­ję im ser­decz­nie za cier­pli­wość, za­an­ga­żo­wa­nie i pro­fe­sjo­na­lizm. Dzię­ku­ję też ko­le­żan­kom i ko­le­gom z Re­dak­cji Nau­ko­wej. Tom ten, wzo­rem lat ubie­głych, po­dzie­lo­ny jest na trzy czę­ści. Pierw­sza po­świę­co­na jest ko­la­ge­no­wi i bio­po­li­me­rom. Czy­tel­nik znaj­dzie tu pra­cę do­ty­czą­cą po­lok­sa­me­rów, ich po­ten­cja­łu bio­me­dycz­ne­go i prak­tycz­ne­go za­sto­so­wa­nia. Dla osób za­in­te­re­so­wa­nych te­ma­tem, któ­re chcia­ły­by zgłę­bić tę pro­ble­ma­ty­kę, umiesz­czo­no ade­kwat­ny wy­kaz pi­śmien­nic­twa. Nie­od­mien­nie tom za­wie­ra pra­ce do­ty­czą­ce ba­dań pod­sta­wo­wych. Tym ra­zem są to wy­ni­ki ba­dań ko­la­ge­nu róż­ne­go ty­pu pod­da­ne­go dzia­ła­niu bodź­ca ter­micz­ne­go prze­pro­wa­dzo­nych me­to­dą róż­ni­co­wej ka­lo­ry­me­trii ska­nin­go­wej. Wą­tek bio­po­li­me­rów zo­stał pod­ję­ty przez au­to­rów pra­cy po­świę­co­nej wy­ko­rzy­sta­niu chi­to­za­nu z do­dat­kiem hy­drok­sy­kwa­sów. Ma­ją­ce zba­wien­ne wła­ści­wo­ści że­le na ba­zie chi­to­za­nu z do­dat­kiem hy­drok­sy­kwa­sów mo­gą być wy­ko­rzy­sty­wa­ne do wy­twa­rza­nia ma­te­ria­łów opa­trun­ko­wych. Wła­ści­wo­ści me­cha­nicz­ne ko­la­ge­nu ma­ni­fe­sto­wa­ne są po­przez wła­ści­wo­ści me­cha­nicz­ne skó­ry. Czy­tel­nik w tej czę­ści znaj­dzie rów­nież roz­dział oma­wia­ją­cy moż­li­wo­ści ba­da­nia wła­ści­wo­ści bio­me­cha­nicz­nych skó­ry i róż­no­rod­ne aspek­ty ich za­sto­so­wań kli­nicz­nych. Wą­tek opa­trun­ków kon­ty­nu­owa­ny jest w pra­cy do­ty­czą­cej sto­ma­to­lo­gicz­nych ma­te­ria­łów kom­po­zy­to­wych i pro­ble­ma­ty­ki utrzy­ma­nia ich bar­wy. Jest to pra­ca sta­no­wią­ca nie­ja­ko po­most do ko­lej­nej czę­ści to­mu, do­ty­czą­cej pól elek­tro­ma­gne­tycz­nych. Część dru­gą otwie­ra pra­ca, w któ­rej przed­sta­wio­no wy­ni­ki za­sto­so­wa­nia me­dycz­ne­go urzą­dze­nia do ma­gne­to­sty­mu­la­cji wy­ko­rzy­sta­ne­go w sty­mu­la­cji na­sion. Mo­że to być po­czą­tek no­wej przy­go­dy z po­la­mi ma­gne­tycz­ny­mi. W czę­ści tej znaj­dzie­my też ar­ty­kuł opi­su­ją­cy spek­trum za­sto­so­wań fo­to­po­wie­la­czy w róż­nych dzie­dzi­nach me­dy­cy­ny. Część tę za­my­ka roz­dział po­świę­co­ny efek­tom bio­lo­gicz­nym fa­li ude­rze­nio­wej oraz te­ra­pii fa­lą ude­rze­nio­wą, w któ­rym zna­la­zły się m.in. roz­wa­ża­nia do­ty­czą­ce moż­li­wych me­cha­ni­zmów od­dzia­ły­wa­nia. Na­job­szer­niej­sza część po­świę­co­na jest bio­me­cha­ni­ce. Moż­na tu wy­róż­nić gru­pę prac do­ty­czą­cych po­stu­ro­gra­fii i gru­pę prac na te­mat he­mo­re­olo­gii. Na tre­ści tej czę­ści wy­raź­ne pięt­no od­ci­ska za­ra­za na­szych cza­sów – COVID-19. Czy­tel­nik znaj­dzie tu aż trzy pra­ce na ten te­mat. Jed­nych za­in­te­re­su­je wpływ le­ków sto­so­wa­nych w te­ra­pii COVID-19 na lep­kość kr­wi, in­nych – zmia­ny pa­ra­me­trów he­mo­re­olo­gicz­nych kr­wi. Z nie do koń­ca ja­snym w COVID-19 wpły­wem he­ma­to­kry­tu na lep­kość kr­wi, cięż­kość cho­ro­by, jak wska­zu­ją au­to­rzy, mo­że ko­re­lo­wać lep­kość oso­cza i wzrost ESR (ang. ery­th­ro­cy­te se­di­men­ta­tion ra­te). Ko­ro­na­wi­rus wy­wo­łu­je sze­reg spe­cy­ficz­nych re­ak­cji or­ga­ni­zmu, w tym za­bu­rze­nia czyn­no­ści ukła­du rów­no­wa­gi czło­wie­ka, któ­re­go stan mo­że być ana­li­zo­wa­ny za po­mo­cą po­stu­ro­gra­fii. Uwa­gę przy­ku­wa pra­ca wska­zu­jąca na przy­dat­ność tej me­to­dy w oce­nie za­bu­rzeń ukła­du rów­no­wa­gi bę­dą­cych na­stęp­stwem COVID-19. Pre­zen­tu­je ona pro­to­kół ba­da­nia or­ga­ni­za­cji zmy­sło­wej i kon­tro­li mo­to­rycz­nej. Ro­sną­ce za­in­te­re­so­wa­nie po­stu­ro­gra­fią ma­ni­fe­stu­je się m.in. w jej wy­ko­rzy­sta­niu w za­kre­sie oce­ny pa­ra­me­trów sta­nu od­ży­wie­nia pa­cjen­ta. Cie­ka­wa wy­da­je się oce­na wpły­wu tech­nik oste­opa­tycz­nych czasz­ko­wo­‑krzy­żo­wych na po­stu­ral­ność cia­ła i pra­cę ukła­du au­to­no­micz­ne­go.