DURKHEİM‘IN İNTİHAR YAKLAŞIMINA YÖNELİK ELEŞTİRİLER

Sosyolojinin kurucularından olan Durkheim’ın görüşleri sadece kendi dönemini etkilemekle kalmamış günümüzde de önemini korumuştur. Durkheim’ın anomi, intihar, toplumsal dayanışma ve toplumsal entegrasyon konularındaki görüşleri günümüz modern toplumlarını anlayabilmek açısından merkezi bir konuma sahiptir. Özellikle toplumsal bütünleşme konusu Durkheim’ ı din konusuna ulaştırmaktadır. Durkheim’a göre din, toplumsal bütünleşmenin en önemli anahtarıdır. Öte yandan toplumsal bütünleşmeye katılamayan veya diğer bazı sebeplerle intihara yönelen bireylerle ilgili de Durkheim’ın oldukça önemli görüşleri bulunmaktadır. Dinin bireylerin toplumsal bütünleşme süreçlerindeki rolü ve intihar eğilimlerini nasıl etkilediği konusu, yeterince derinlemesine ele alınmamış bir alan olarak karşımıza çıkmaktadır. Bu çerçevede, Durkheim’ın din ve intihar ilişkisine dair görüşleri, hem bireylerin toplumsal bağlarının güçlendirilmesi hem de intiharın toplumsal bağlamda anlaşılması açısından önemli bir teorik çerçeve sunmaktadır. Bu çalışmanın temel amacı, Émile Durkheim’ın din ve intihar arasındaki ilişkiye dair görüşlerini inceleyerek, onun sosyolojisindeki dinin toplumsal bütünleşme üzerindeki etkisini ortaya koymaktır. Ayrıca yabancı literatürde Durkheim, din ve intihar ilişkisini inceleyen çalışmaların oldukça fazla olmasına rağmen, Türkçe literatürde Durkheim, din ve intihar ilişkisini inceleyen çalışmaların oldukça az olmasından dolayı çalışmanın literatürdeki önemli bir boşluğu dolduracağı ve din sosyolojisi alanına katkıda bulunacağı düşünülmektedir. Çalışmanın temel bulgusuna göre, Durkheim sosyolojisinde dinin önemi, hayata anlam ve değer katan ilkelerle bireysel ve toplumsal barışı ve bütünlüğü sağlaması böylece bireyleri intihar davranışından uzak tutabilmesinden gelmektedir. Bununla birlikte din ve intihar kavramlarının karşılıklı bir ilişkisi bulunduğu da çalışmanın bulguları arasındadır. Durkheim’a göre intihar, bireyin yalnızca kişisel bir kararı değil, zaman zaman inandığı dinle bütünleşmiş bir eylem olmaktadır. Fakat sosyal bir gerçeklik olarak dinin, Durkheim sosyolojisinde birincil konumda olmadığı anlaşılmaktadır.