Necati Cumalı’nın Makedonya 1900 Adlı Eserinde Kültürel Bellek İnşası

Necati Cumalı’nın yazın dünyasında Balkanlar önemli bir yere sahiptir. 1921 Florina doğumlu olan yazar, geçmişi ve ait olduğu kökleri bu coğrafya aracılığıyla tanımlar. Yazarın biyografik yaşam öyküsü ile iç içe geçen Makedonya 1900’de yer alan öykülerde, Balkanlardaki faklı milletlerin uluslaşma süreçleri sonucu yaşanan çatışmalar ve ayrışmalar anlatılır. Yüzyıllar boyunca hâkim olduğu Balkanlarda Osmanlı İmparatorluğu’nun gücünün sona ermesiyle birlikte Balkanları vatan bilen Türklerin farklı milletler tarafından gördüğü baskıya ve uğradığı zulme hikâyelerde yer verilmiştir. Balkanlarda yaşanan toprak kayıplarının neticesinde bu coğrafyada yaşayan Türkler dünyaya geldikleri ve vatanları bildikleri Balkanlara veda etmek zorunda kalmışlardır. Kültürel bellek, tarihe şahitlik edenler tarafından tarihin yazılmasıdır. Yüzlerce yıl Balkan topraklarını vatanı bilen Türklerin kültürel belleğinde Balkanlar kurucu bir öneme sahiptir. Çalışmada Makedonya 1900 adlı eserde yer alan hikâyeler incelenerek, kültürel bellek inşasının yansımaları ortaya konulmuştur. Çalışmada, kültürel bellek inşasının, Balkanların kültürel bellek mekânı olarak insanların hafızalarında tuttuğu yer ve Balkanlarda farklı milletlerin kendilerine ait devletler kurma sürecinde yaşanan çatışmaların ve köy basma, tecavüz, öldürme, göç gibi olayların kültürel belleğe yansımaları ele alınmıştır.