A Intertextual Look on the Novel Called Handan by Ayşe Kulin

Ayşe Kulin’in Handan adlı romanı yazarın bu romandan önce kaleme aldığı serinin son kitabıdır. İsmini başkişisi Handan’dan alan roman bir başka kadın yazar Halide Edip Adıvar’ın kadın dünyası ve psikolojisini, sosyal açıdan konumunu öz yaşam öyküsel ögelerle güçlendirdiği ve aynı adla kaleme aldığı Handan adlı romandan esinlenir. Yayımlanış tarihleri arasında yüzyılı aşan bir zaman olan romanlar gerek isimleri gerekse başkişileri Handan ve onun dünyasından aktarılan olaylar bakımından oldukça benzerlikler taşır. Aşk, evlilik, ihanet ve insan ilişkilerinin kadın kahraman gözünden anlatıldığı romanlar arasında benzerlik, ortaklık ya da farklılıklar aynı isimli iki kadının birinin diğeri üzerinden sorguladığı yaşamı üzerinden ele alınır. Ayşe Kulin’in romanının başkişisi Handan, Halide Edip Adıvar’ın Handan’ı aracılığıyla bir yandan yaşamını sorgularken diğer yandan kendini ve yaşanmışlıklarını yeniden keşfeder. Kulin romanda iki Handan’ı yüzleştirir. Bu yüzleşmeyle orta yaşlarını süren Handan yaşamına yeni bir yön vererek kendisi ve sevdikleri için köktenci kararlar alır. Kadının toplumsal konumuna Handan aracılığıyla yaklaşan Kulin bunu kadın dünyasından bakan bir gözle irdeler. 70’lerin çocuğu Handan’ı, Osmanlı’nın son döneminde yaşayan Handan eşliğinde bir hesaplaşma yolculuğuna çıkartır. Kulin’in sıra dışı kahramanı Handan bir otel odasında tanışır eski zamanlardan geldiği belli olan Adıvar’ın Handan’ı ile. İkisini bu büyülü, düşle gerçek arası belirsizlikte buluşturan tek şeyin isimleri değil yazgıları olduğunun ayırdına varır. İçinde Adıvar’ın Handan’ının öyküsünü dinlemek için durdurulamaz bir arzu duyan Kulin’in Handan’ını sonu bilinmez bir yolculuk bekliyordur. Sözü edilen bu benzerlikler ve/veya ortaklıklar nedeniyle bu çalışmada gerek iki roman gerekse aynı isimli iki kahraman metinler arası bir bakış açısıyla değerlendirilerek okura farklı bir okuma yaklaşımı sunmak amaçlanmıştır.