Medusa Miti Üzerinden Sanatta Yeniden Anlamlandırma ve Yeniden Üretim

Bu çalışmada Medusa’nın sanat tarihindeki ifade biçimlerinin araştırılması amaçlanmaktadır. Makalenin “Medusa Miti ve Sanat Alanındaki Kullanımları” başlıklı birinci bölümünde Medusa mitine yer verilerek sanat tarihsel süreçteki çeşitli kullanımları ele alınmıştır. Medusa miti hem sanat tarihinde hem de feminizmde bir sembol olmuş ve üzerine birçok çalışma yapılmıştır. Sanatta feminist eleştiri bağlamında kadın sanatçılar ve sanat tarihçileri tarafından ele alınan Medusa, eril sistemin ötekileştirdiği ve kurban ettiği bir kadın olarak toplumsal cinsiyet ve feminizm hareketinde yer almıştır. Makalenin “Yeniden Üretim ve Yeniden Anlamlandırma” başlıklı ikinci bölümünde ise Medusa mitinden yola çıkılarak, yeniden anlamlandırma kavramına yer verilmiştir. Sanat tarihsel süreçte yeniden anlamlandırma Marcel Duchamp, Gerilla Kızlar, Özlem Şimşek gibi sanatçılar ile örneklendirilmiştir ve bazen sarayları koruyan, bazen çirkinleştirilerek gösterilen, bazen de güçlü olan olarak gösterilen Medusa, Benvenuto Cellini ve Luciano Garbati çalışmaları ile ele alınmıştır. Bir mit olarak Medusa’nın 1545–1554 tarihleri arasında Benvenuto Cellini tarafından yapılan bronzheykeli “Medusa Başı ile Perseus” adındadır ve döneminin başkaldırı hareketlerinden olan maniyerizmin en önemli örneklerindendir. Maniyerizm’de sanatçılar, abartıdan ve aşırılıktan ilham alırlar, Cellini’nin de Medusa mitinden yola çıkarak yaptığı “Medusa Başı ile Perseus” heykelinde Medusa’nın başından yılanların fırlaması ile klasik sanat anlayışına karşı bir başkaldırı olduğunun izlerini taşır. 2008 yılında Luciano Garbati, Cellini’nin heykelini yeniden ele alarak Medusa’nın hikayesindeki görünen rolleri “Perseus Başı ile Medusa” isimli heykeli ile tersine çevirmiş ve kadının toplumsal alandaki yeri bağlamında yeni tartışmalar oluşmuştur.