Risȃletü’n-Nushiyye’de "Eylem-Ortaç i- Ana Yardımcı Eylemi" Yapısında Kurulan Birleşik Eylem Öbeklerinde Görünüş

Rus Türkologlar başta olmak üzere Avrupalı Türko-logların uzun zamandır üzerinde durduğu görünüş kategorisi son yıllarda Türkiye Türkolojisinin de dikkatini çekmiştir. Fakat yapılan çalışmalarda görünüş kategorisinin mȃhiyeti tam olarak anlaşıla-madığı için görünüş hep zaman, kılınış ve kiplik kategorileriyle beraber ele alınmıştır. Bundan dolayı görünüş, kiplik ve zaman kategorileri iç içe girmiştir. Görünüş kategorisinin diğer kategorilerden bağımsız olarak ele alınamayışının en önemli nedenlerinden birisi de özellikle zaman ve kiplik kategorisinin dil-bilgisel işaretleyicileri ile aynı olmasından dolayıdır. Bu makalede, bir eylemin üzerine iki zaman ekinin üst üste gelerek hikȃye birleşik zaman şeklinde bir yapının oluştuğunu bundan dolayı da görünüş kate-gorisini özellikle zaman kategorisiyle bir tutan ve de görünüş konusunu zaman kayması olarak değerlen-diren çalışmalar tenkit edilerek görünüş kategorisi-nin zaman kategorisinden ayrı olarak değerlendiril-mesinin gerektiği tezi savunulmuştur. Makalede görünüş kategorisinin teorisi anlatıldıktan sonra bu teoriden yola çıkarak Eski Anadolu Türkçesi dönemi Türk şair ve mutasavvıfı Yunus Emre’nin Risȃletü’n-Nushiyye adlı eserinden alınan örnekler üzerinden görünüş kategorisi işaretleyicileri gösterilmiştir.