Suç ile Soyut Ceza Arasındaki Orantılılık

Hukuk devleti prensibinin ceza hukuku sahasına en önemli yansımalarından biri de suç ile soyut ceza arasındaki orantılılık prensibidir. Suç ile soyut ceza arasındaki orantılılık, failin fiilinin ağırlığı ile ona tatbik edilecek cezanın ağırlığı arasında bulunması istenen dengedir. Adaletin tesis edilebilmesi için, soyut cezanın suçla orantılı olacak şekilde düzenlenmesi şarttır. Soyut cezalar suçlara göre çok ağır olduğunda hâkimlerin vicdanında yer bulamamakta ve bu kez hâkimler, kabil olduğunca ceza tayini yoluna gitmemekte ve böylece sanıklar cezasız kalabilmektedirler. Ayrıca, soyut cezalar suçlara göre çok ağır olduğunda caydırıcılık ve rehabilite etme özelliklerini de kaybetmektedir. Suçlara göre çok hafif kalan soyut cezalar ise ihkak-ı hakkı toplumda meşru zemine oturtmakta, suç oranlarını ciddi şekilde arttırmakta, kollukta işkence olaylarının yaşanmasına yol açmakta ve hâkimlerin cezaları her olayda üst sınırdan hükmetmelerine zemin hazırlamaktadır. Dolayısıyla modern ceza hukukunun şah damarını suç ile soyut ceza arasında denge kurulması hususu oluşturmaktadır.