JAPONYA’DA YURTTAŞLIK KAVRAMI: “SHINMIN臣民 - SHIMIN 市民 – KOKUMIN国民 - KŌMIN 公民” KAVRAMLARININ ANALİZİ

Japonya’nın feodal yapıdan modern ulus-devlet yapısına geçtiği Meiji Dönemi, sadece ekonomi, bilim ve teknoloji açısından değil siyasi anlamda da büyük bir modernleşme programı ortaya koymuştur. Batılı liberal düşüncelerin incelenmesi ile birlikte anayasalcılık, hak ve özgürlükler, toplumsal yapı, kimlik inşası gibi değişimlerin dikkat çektiği bu dönemde ulusal birliğin sağlanması her zaman öncelikli hedef olmuştur. 1889 Anayasası ile birlikte Japon “tebaası” nın “yurttaş” a dönüşümü hukuki açıdan sağlanmıştır. Ancak ulusal birlik hedefi doğrultusunda imparatora ve devlete bağlılık ekseninde şekillenen bir Japon milliyetçi yurttaş profili ortaya konmuştur. Bu çalışmada Meiji Dönemi’nde yurttaşlık kavramı shinmin (臣民), shimin (市民), kokumin (国民), kōmin (公民) kavramları üzerinden incelenmiştir. Çalışmamız temel sınıf tanımlarının değişimi, yurttaşlık anlayışının temelindeki ideoloji, Japon yurttaşını ve yurttaşlık bilincini tanımlayan temel kavram ve nitelikler gibi sorulara milliyetçilik kuramı doğrultusunda odaklanmaktadır. Sonuç olarak, devleti otorite olarak tanıyan, devlete ve imparatora sadakat bilincine sahip, vatanseverlik ve ulusal birlik temelinde inşa edilmiş bir yurttaşlık anlayışının var olduğu tespit edilmiştir.