Afet Yönetiminin Dijital Dönüşümü: Afet Bilişimi, Büyük Sosyal Veri ve Yapay Zekânın Bütünleşik Rolü

Bu çalışmada, afet yönetiminin dijital dönüşümünde etkili olan “afet bilişimi”, “büyük sosyal veri” ve “yapay zekâ” yaklaşımlarının kuramsal temellerinin incelenmesi, birbirleriyle etkileşim biçimlerinin değerlendirilmesi ve afet yönetimine sundukları katkıların tartışılması amaçlanmıştır. Web 2.0 teknolojilerinin gelişimiyle artış gösteren kullanıcı kaynaklı verilerin afet bilişiminin dönüşümünde önemli bir bileşen hâline geldiği ve aynı zamanda büyük sosyal veri olgusunun gelişimine zemin hazırladığı görülmektedir. Mevcut literatür, sosyal medya platformlarından elde edilen büyük ve çeşitli veri setlerinin afet öncesi risk farkındalığının geliştirilmesi, afet sırasında durumsal farkındalığın artırılması ve afet sonrasında iyileştirme faaliyetlerinin desteklenmesi açısından önemli fırsatlar sunabileceğine işaret etmektedir. Son yıllarda bu verilerin işlenmesinde makine öğrenmesi, derin öğrenme ve doğal dil işleme gibi yapay zekâ tekniklerinin kullanımının, afet yönetiminde veri odaklı ve tahmine dayalı yaklaşımların gelişimini desteklediği değerlendirilmektedir. Bu çalışma, afet bilişimi çerçevesinde büyük sosyal veri ve yapay zekâ entegrasyonunun, afet yönetiminin çeşitli aşamalarında bilgiye dayalı karar alma süreçlerini güçlendirebileceğini göstermektedir. Sonuç olarak bu üç yaklaşımın kesişiminin, modern afet yönetimi uygulamalarında toplumsal dayanıklılığı artırmaya yönelik bütüncül bir yaklaşım oluşturma potansiyeli taşıdığı öngörülmektedir.