ELMA SUYU, VİŞNE SUYU VE GÜL YAĞI İŞLEME ATIKLARINDAN SELÜLOZ LİFİ ÜRETİMİ VE ÖZELLİKLERİNİN BELİRLENMESİ

Bu çalışmada, vişne ve elma suyu işleme atıkları ile gül yağı üretiminden elde edilen atıkların içerdiği lignoselülozik yapıdan selüloz lifi eldesi incelenmiştir. Bu kapsamda, posa önce 1:10 oranında su ile seyreltilmiş, 121°C’de 30 dakika işleme tabi tutularak kısmi çözünürlüğü sağlanmıştır. Daha sonra, filtre edilerek suda çözünen kısım ve lignoselülozik yapı olarak iki kısma ayrılmıştır. Elde edilen yapı, 121°C’de 30 dakika boyunca 1M NaOH ile alkali işleme tabi tutulmuş ve ardından %45 H₂SO₄ ile 50°C’de 45 dakika asit hidrolizi uygulanarak selüloz lifleri elde edilmiştir. Elde edilen ürünler, selüloz, lignin, pektin, şeker ve fenolik içerik bakımından analiz edilmiş; ayrıca ekstrakte edilen selüloz, morfolojik (SEM ve FTIR) ve termal olarak incelenmiştir. Sonuçlara göre, ön işlem sonrasında en yüksek selüloz oranı %50.20 ile elma posasında, en yüksek lignin oranı ise %50.63 ile vişne posasında tespit edilmiştir. FTIR analizi, elma posasından elde edilen liflerin daha belirgin bir selüloz yapısına sahip olduğunu ortaya koymuştur. SEM görüntüleri ise, elma posası liflerinin daha düzenli ve belirgin lif yapısı gösterdiğini; buna karşın vişne ve gül posası liflerinde çeşitli safsızlıkların bulunduğunu göstermiştir. TGA analizi elma posasından elde edilen liflerin termal kararlılığının daha yüksek olduğunu göstermiştir. Bu bulgular, elma posasından elde edilen selüloz liflerinin biyobozunur ambalaj malzemeleri için incelenen diğer ürünlere göre daha uygun bir dolgu maddesi olduğunu göstermektedir.