Kilimden Bedene Taşınan Kadim Motifler: Sanatçı Yeliz Dursun ve Dövme Sanatı

Bu çalışmayla, geleneksel Türk kilim motiflerinin çağdaş dövme sanatı bağlamında yeniden üretim ve yorumlanış biçimlerini, sanatçı Yeliz Dursun’un uygulamaları üzerinden incelemek amaçlanmaktadır. Türk halk sanatının önemli ifade alanlarından biri olan kilim, tarih boyunca yalnızca bir dokuma ürünü değil; aynı zamanda koruma, kimlik, aidiyet ve sembolik iletişim işlevleri taşıyan bir kültürel bellek mekânı olarak değerlendirilmiştir. Kilim motifleri, koçboynuzu, eli belinde, su yolu ve bereket gibi örneklerde görüldüğü üzere, bireysel ve toplumsal yaşamın çeşitli katmanlarında işlevsel anlamlar üstlenmiştir. Günümüzde bu motiflerin beden üzerine dövme sanatı aracılığıyla taşınması, beden folkloru bağlamında incelenmeye değer bir dönüşüm ortaya koymaktadır. Folklor araştırmalarında beden, kültürel hafızanın ve sembolik anlatının canlı bir yüzeyi olarak değerlendirilmekte; dövme ise bu yüzey üzerinde aidiyet, kimlik ve estetik tercihler aracılığıyla yeniden anlam kazanan bir ifade biçimi olarak öne çıkmaktadır. Bu çalışmada, kilim motiflerinin dokuma yüzeyinden beden yüzeyine taşınırken geçirdiği dönüşüm, görsel analiz, karşılaştırmalı inceleme ve söylem çözümlemesi yöntemleriyle tartışılarak Dursun’un sanatsal üslubu ve motifleri yeniden üretme stratejileri incelenmiştir. Sonuç olarak, Yeliz Dursun’un pratiği, geleneksel motiflerin çağdaş bağlamlarda kültürel süreklilik, dönüşüm ve yeniden sahipleniliş süreçlerini görünür kılmakta; bu doğrultuda beden, modern dönemde kadim sembollerin yaşatıldığı ve kültürel belleğin yeniden üretildiği bir folklor alanı olarak değerlendirilmektedir.